* Front & back cover images are for illustration purposes only and the price of book is sold separately.
  • Original Book Title: TOXIN
  • Availability : Available
  • Translators : PRAMOD JOGLEKAR
  • ISBN : 9788177666168
  • Edition : 2
  • Weight : 0.00 gms
  • Pages : 336
  • Language : Translated From ENGLISH to MARATHI
  • Category : FICTION
Quantity
ONE EVENING, RECENTLY DIVORCED SURGEON DR. KIM REGGIS, TAKES BECKY TO A FAST-FOOD RESTAURANT FOR A FEAST OF BURGERS AND FRIES, BUT TRAGEDY STRIKES WHEN THE YOUNG GIRL FALLS ILL. SHE DIES HORRIFICALLY AS A RESULT OF POISONING BY E. COLI BACTERIA. EVERYTHING SUGGESTS THAT HER DEATH WAS THE RESULT OF SHODDY FOOD HANDLING PRACTICES, BUT WHO IS GOING TO ADMIT TO THAT? FRANTIC WITH GRIEF, KIM THROWS ALL HIS ENERGIES INTO TRACING THE CAUSE OF THE CONTAMINATION. HE IS WELL PREPARED FOR THE BUREAUCRATIC INDIFFERENCE, BUT IS SOON MET WITH TERRIFYING VIOLENCE AS POWERFUL VESTED INTERESTS CONSPIRE TO DISCOURAGE HIS ENQUIRIES. AIDED BY HIS EX-WIFE, KIM PURSUES A DEADLY TRAIL OF COMPLICITY AND GUILT STRETCHING FROM THE SLAUGHTER HOUSE FLOOR TO THE CORPORATE BOARDROOM.
नुकताच घटस्फोट घेतलेला डॉ. किम रेग्गीस आपल्या एकुलत्या एका मुलीला बेकीला घेऊन एका संध्याकाळी फास्ट-फूड रेस्टॉरंटमध्ये गेला. तिथे बर्गर आणि फ्रेंच फ्राईज खाताना ह्या शोकांतिकेची सुरवात झाली. `इ. कोलाय` जीवाणूच्या विषामुळे-टॉक्सिनमुळे बेकीचा भीषण अंत झाला. अन्न नीट प्रकारे न हाताळल्यामुळे बेकीला संसर्ग झाला हे उघड दिसत असते. पण ते कोण मानणार? लाडक्या लेकीच्या मृत्यूमुळे सैरभैर झालेला किम संसर्गाचे कारण शोधण्यासाठी जीवाचे रान करतो. त्याची माजी बायको त्याला या कामात मदत करू लागते. या कामामध्ये त्यांना काय अनुभव येतो? आपले हितसंबंध जपण्यासाठी कुठल्याही थराला जाणारे, बीफ उद्योगातले प्रचंड ताकद असणारे बेबंद भांडवलदार आणि त्यांची नफा कमावण्यासाठी काहीही करायला मागेपुढे न पाहण्याची हिडीसवृत्ती.
Video not available
No Records Found
No Records Found
Keywords
"#MEHTAPUBLISHINGHOUSE #MARATHIBOOKS #TRANSLATEDBOOKS #ONLINEBOOKS #BIOGRAPHYA&TRUESTORIES #प्रमोदजोगळेकर #रोबिनकुक #COMA #TOXIN #SONS OF FORTUNE #FALSE IMPRESSION #CONTAGION #SEIZURE #CRISIS #CRITICAL #NOT A PENNY MORE, NOT A PENNY LESS #MARKER #कोमा #टॉक्सिन #कन्टेजन #सीजर #क्रायसिस #क्रिटिकल #मार्कर "
Customer Reviews
  • Rating StarRajesh More

    मेडिकल थ्रिलर साठी प्रसिद्ध असलेले रॉबिन कुक यांची ही विचार करायला लावणारी कादंबरी. `इ कोलाय` हा जिवाणू. `अन्न विषबाधा` होण्यास कारणीभूत असा हा जिवाणू. या विषयावर ची ही कादंबरी. एक डॉक्टर. घटस्फोटित. त्याची एकुलती एक मुलगी, काही दिवस त्याच्या कडे ाहायला येते. तो तिला एका संध्याकाळी एका प्रसिद्ध अशा `फास्ट फूड` रेस्टॉरंटमध्ये घेऊन जातो. तिथे खाल्लेल्या बर्गर आणि फ्राईज मधून मुळे तिला त्रास पोटदुखी, मळमळ,उलट्या, जुलाब, व्हायला लागतात. नंतर शेवटी आजार वाढून तिचा यात दुर्देवी अंत होतो. बर्गर मधील मांसामुळे(तिकडे गायीचे मांस वापरतात) , जे चांगल्या प्रतीचे नसल्याने हा प्रकार झालाय हे माहीत असूनही सिद्ध कसे करायचे हे त्याला कळत नाही. तो मूळ कारण शोधण्यासाठी जीवाचे रान करतो. आणि त्याच्या पुढे येते काही मेंदू हलवणारी माहिती. निगरगट्ट व्यवसायिक, त्यांचे लागेबांधे, नफा मिळवण्यासाठी कुठल्याही प्रकारचे मांस(अगदी रोगट प्राण्यांचे) वापरण्याची घाणेरडी वृत्ती. फास्ट फूड च्या व्यवसायात मुख्य दुकानात `पदार्थ` येईस्तोवर अनेक distribution साखळ्या असतात. एखाद्या साखळीतील `कच्चा दुवा` शोधून , असा गैर प्रकार केला जातो. डॉक्टर, घटस्फोटित पत्नी, मुलगी, त्यांच भावविश्व. शोध घेत असताना या व्यवसायातील दिसलेला निगरगट्ट पणा. हे सगळं `रॉबिन कुक` यांनी अतिशय समर्पक रीतीने मांडलं आहे. मी वाचली होती नंतर विकत सुद्धा घेतली. आपल्याकडे सुध्दा आपण असे `नीट अन्न` न हाताळल्याने होणारे आजार बघतो. रस्ता, गटारे यांच्या सानिध्यात असलेल्या वडा पाव, पाणी पुरी, दाबेली इत्यादी `चविष्ट`(?) बिनदिक्कत खाणारे आम्ही. तसेच रेस्टॉरंट/हॉटेल मधील `किचन` स्वच्छता नियम पाळतात की नाही, हे तर देवालाच माहीत. ...Read more

  • Rating StarDAINIK SAMANA 14-05-2006

    स्वर्ग आणि नरक... आज संपूर्ण जगाच्या दृष्टीने अमेरिका हा पृथ्वीवरचा स्वर्ग आहे. म्हणाल ती सुखं, म्हणाल त्या सोयी, अफाट वैज्ञानिक प्रगतीमुळे तिथे उपलब्ध आहेत. तसे पश्चिम युरोपातले देशही पुढारलेले आहेत. पण तिथले जीवन भयंकर महागडे आहे. अमेरिकेत सर्व परकारची श्रीमंती, सुबत्ता आहेच; पण तिथे स्वस्ताईदेखील आहे हे महत्त्वाचे. जगभरच्या हुशार आणि होतकरू तरुण-तरुणींना अमेरिकेत जाऊन नशीब काढायचे असते, ते त्याचमुळे. पण ही ‘घी देखा, लेकिन बडगा नही देखा’ अशी स्थिती आहे. दुनियेतील सर्व सुखं, अमर्याद व्यक्तिस्वातंत्र्य असणाऱ्या या देशातला उपभोगवाद आता अशा थराला जाऊन पोहोचलाय की, त्यांना इतर कोणत्याही मानवी मूल्यांची कसलीही पत्रास उरलेली नाही. त्यांना फक्त एक मूल्य माहीत राहिलेय - पैसा! डॉ. किम रेग्गीस हा स्वत: एक अव्वल दर्जाचा हृदयरोगतज्ज्ञ असतो. त्याची मुलगी बेकी ही एक कुशल खेळाडू असते. तिला ‘बीफ’ म्हणजे गोमांसयुक्त खाद्यपदार्थ खाल्ल्यामुळे विषाणू संसर्ग होतो. वेळेवर आणि योग्य ते उपचार न झाल्यामुळे बेकी मरते. डॉक्टर किम मुळापासून हादरतो. ज्या रुग्णालयात तो स्वत: प्रथम श्रेणीचा डॉक्टर असतो त्याच रुग्णालयात त्याला आणि त्याच्या मुलीला मिळालेली माणुसकीविहीन वागणूक पाहून तो भयंकर संतापतो. लेखकाने हा प्रसंग अशा कौशल्याने शब्दबद्ध केला आहे की, वैज्ञानिक प्रगतीच्या सर्वोच्च शिखरावर आरूढ झालेल्या अमेरिकेतही रुग्णांना अशाच म्हणजे आपल्याकडच्या सारख्याच बेपर्वाईने वागवले जाते, हे वाचून आपण थक्क होतो. मुलीच्या मृत्यूमुळे चिडलेला डॉ. किम बीफमध्ये विषाणू आले कुठून नि कसे याचा छडा लावू पाहतो आणि त्याच्यासमोर एक महाभयानक वस्तुस्थिती उलगडत जाते. अमेरिकेत गाई, म्हशी, शेळ्या या आपल्याकडल्याप्रमाणे दुधासाठी किंवा लोकरीसाठी पाळल्या जात नाहीत; तर त्यांच्या मांसासाठी पाळल्या जातात. या सर्व पशूंना भरपूर खायला घालून गलेलठ्ठ बनवायचे आणि त्यांना कापून त्यांच्या मांसाचे विविध पदार्थ बनवायचे. या उद्योगात प्रचंड पैसा गुंतलेला आहे. डॉ. किमला असे आढळते की, रोगट गार्इंचे मांस बेधडकपणे पुरवले जात आहे. त्यामुळेच हा जीवघेणा विषाणू संसर्ग होत आहे. पण ‘बीफ’ उद्योगातल्या बड्या बहुराष्ट्रीय कंपन्यांना मरणाऱ्या माणसांची काडीचीही पर्वा नाही. त्यांना हवाय नफ! फक्त नफा! डॉ. रॉबिन कुक हा प्रस्तुत ‘टॉक्सिन’ या कादंबरीचा लेखक स्वत: वैद्यकीय व्यावसायिक आहे. त्यामुळे या कथानकातले शास्त्रीय तपशील त्याने अतिशय बारकाईने टिपले आहेत. वाचकाला सुन्न करून टाकण्याची ताकद त्याच्या लेखणीत आहे. प्रमोद जोगळेकर यांचा अनुवाद चंद्रमोहन कुलकणी यांचे मुखपृष्ठ मेहता प्रकाशनाची एकंदर निर्मिती उत्तम. -मल्हार कृष्ण गोखले ...Read more

  • Rating StarDAINIK PUDHARI 05-02-2006

    सामाजिक प्रश्नावरील थरारक कादंबरी... डॉ. रॉबिन कूक यांच्या वैद्यकीय पार्श्वभूमीवरच्या थरारक कथांनी जगभरच्या वाचकांचे लक्ष वेधून घेतले आहे. कोमा वगैरे थरार कथांवरचे चित्रपटही गाजलेले आहेत आणि व्यावसायिक दृष्टीनेही त्यांनी तुफान यश संपादन केले आहे. टॉक्सिन’ या त्यांच्या थरारकथेचा एकूण भर अमेरिकेतील मांस प्रक्रिया उद्योगांवर आणि रुग्णालयातील संघटित सेवासुविधांच्या बाजारीकरणावर आहे; आणि हे काम त्यांनी अत्यंत आक्रमक अभिनिवेशाने केले आहे. अमेरिकेतील (आणि आता भारतासारख्या देशातही वेगाने फैलावणाऱ्या) मॅकडोनॉल्ड, वेंडी, अंकल जॉन्स, वगैरे अगणित शाखा असणाऱ्या रेस्टॉरन्टच्या शृंखलांमधून ठराविक चवीने पदार्थ खाणाऱ्या ग्राहकांची संख्या फार मोठी आहे. या रेस्टॉरन्टस्मध्ये मिळणारे पदार्थ पोषणमूल्यांनी युक्त असतात आणि ते तयार करताना स्वच्छता तसेच दक्षता घेण्यात येते. अशी जाहिरात प्रत्यही होत असते. त्यांच्या विश्वासार्हतेचा तो भाग असतो. डॉ. रॉबिन कूक यांनी अशा हॉटेल्समधील पदार्थांच्या आणि त्यांना मांस वगैरे पुरवणाऱ्या मोठ्या कंपन्यांच्या निर्दोषपणाच्या दाव्याबद्दल शंका उपस्थित केली आहे आणि त्या सर्वांच्या विश्वासार्हतेबद्दलच अनेकविध प्रश्न उभे केले आहेत. ‘टॉक्सिन’मध्ये किम रेगीस एक सेवाभावी डॉक्टरची दहा वर्षांची मुलगी बेकी प्रेअरी हायवेवरच्या ‘ओनियन रिंग’ या रेस्टॉरंटमध्ये बर्गरची ऑर्डर देते. व त्या बर्गरबरोबर फ्राइज आणि व्हॅनिला शेकही घेते. तेथील बर्गर खाल्ल्यावर काही तासांनी बेकीचे पोट दुखू लागते. जुलाब होतात. जुलाबातून रक्त पडते. औषधे देऊनही बरे वाटत नाही तेव्हा किम तिला हॉस्पिटलमध्ये घेऊन जातो. पण त्या हॉस्पिटलमध्ये तो स्वत: तेथे डॉक्टर असूनही पेशंटकडे तातडीने लक्ष दिले जात नाही. ते हॉस्पिटल अमेरिकअर या संस्थेतर्फे चालवण्यात येत असते आणि त्याचे काम कोणालाही चीड यावी अशा पद्धतीने, खर्चात बचत करण्याच्या दृष्टीने, चाललेले असते. त्यामुळे लेकीकडे तातडीने लक्ष देण्यात कसूर होते... आणि तिचे दुखणे वाढतच जाते. त्यातच तिचा अंत होतो. डॉ. रॉबिन कूक यांची ही थरारकथा म्हणजे हॉस्पिटल्सचे संस्थात्मक बाजारीकरण, मांसप्रक्रिया उद्योग यांच्यावरचे जळजळीत टीका-अस्त्र आहे. कथानकात खूप तपशील येतात; घटना वेगाने घडतात त्या वेगाने कधी कधी वाचकांचा गोंधळही उडू शकतो. पण शेवटी जो संदेश ही कादंबरी देते, तो वाचकाला अस्वस्थ करणारा असतो. ...Read more

  • Rating StarDAINIK LOKMAT 04-06-2006

    वात्सल्याची, साहसाची कथा… एका सहृद्य पित्याच्या परमवात्सल्याची व वात्स्ल्यापोटी केलेल्या अचाट साहसाची ही कथा मनाला चटका लावणारी आहे. एकदा हातात घेतलेली ही कादंबरी पूर्ण करूनच वाचक ती खाली ठेवतात. पण, त्यांच्यापुढे अंतर्मुख करणारे अनेक प्रश्न उभे राहात. अन्नातून ‘इ. कोलाय ०१५७ : एच ७’ या विषाणुमुळे (टॉक्सिनं) अकाली मृत्यू पावलेल्या आपल्या दहा वर्षांच्या मुलीच्या मृत्यूला कोण जबाबदार आहे, याचा एका कार्डियाक सर्जनने जीवघेण्या साहसातून लावलेला शोध ही या कादंबरीची मध्यवर्ती कल्पना आहे. हा शोध साधासुधा नसून भयचकित करणारा रहस्यपटच आहे. त्यात डॉ. किम (कार्डियाक सर्जन) व त्याच्या माजी पत्नीने तीन वेळा मृत्यूला चकवा दिला आहे, पण प्रयत्न सोडलेला नाही. या प्रयत्नात त्या दाम्पत्याने दिलेली ‘झुंज’ ही अंगावर शहारे आणणारी आहे. अमाप पैसा व सामर्थ्य असलेल्या बीफ उद्योगातील बेबंद भांडवलदारांशी सामना करणे म्हणजे साक्षात मृत्यूशी सामना करण्याइतके कठीण कर्म! पण, भविष्यात निष्पाप बालकांचा बळी जाऊ नये, या सद्हेतूने ते कठीण काम हे दाम्पत्य सगळे धोके पत्करून स्वत:च्या अंगावर घेते. या कथेची सुरुवात हिगीन्स व हॅनकॉक नावाच्या कत्तलखान्यातून होते प्रचंड वेगाने घडणाऱ्या घटनांचा शेवटही तिथेच होऊन वर्तुळ पूर्ण होते. नऊ जानेवारीला सुरुवात झालेली गोष्ट २७ जानेवारीला संपते. डॉ. किम रेग्गीस यांची दहा वर्षांची मुलगी रिबेका ही प्रेअरी हायवेवरच्या ओनियन रिंग रेस्टॉरंटमध्ये हॅम्बर्गर खाते (नऊ जानेवारी) व तेथूनच तिच्या दुर्दैवाला सुरुवात होते. ते हॅम्बर्गर कच्चे राहिल्याने तिला विषबाधा होऊन इस्पितळात दाखल करावे लागते. तिथे बड्या बड्या डॉक्टरांनाही तिच्या रोगाचे पक्के निदान न झाल्याने शेवटी एक एक अवयव निकामे होऊन त्या बालिकेचा यातनामय मृत्यू होतो. डॉ. किमला मनोमन वाटते, की तिने खाल्लेले हॅम्बर्गर हेच तिच्या मृत्यूचे कारण आहे. त्या दृष्टीने मग त्यांचा व त्यांच्या माजी पत्नीचा ट्रेसीचा शोध सुरू होतो. ते डिटेक्टिव्ह बनतात. या कार्यात अन्नप्रक्रियेवर नियंत्रण ठेवणाऱ्या यू. एस. डी. या सरकारी खात्यातील अधिकारी बाईची मार्शाची त्यांना मदत मिळते. या घटनेचा माग काढत काढत डॉ. किम त्या कत्तलखान्यात गेले असता प्राण्यांच्या मुंडक्यांमध्ये त्यांना मार्शाचे मुंडके दिसते. त्यांचा थरकाप होतो. कत्तलखान्यावर देखरेख करणाऱ्या सरकारी स्त्री अधिकाऱ्याची– मार्शाची– कत्तल केली जाते. हे सर्व त्या दाम्पत्याला असह्य होऊन जाते. पुढे काय होते, हे कथा वाचूनच कळेल कथा संपते; पण वाचकांपुढे अनेक प्रश्न उभे राहतात. निष्पाप बालकांचा बळी घेणारा हा धंदा असाच तेजीत चालू राहणार का? त्यांना यूएसडीए (सरकार) अडवू शकणार नाही, तर कोण आवरणार? केवळ नफा मिळविण्यासाठी माणूस इतके हिडीस निघृण कृत्य करतो का? टीव्हीसारख्या प्रभावी प्रसिद्धिमाध्यमाला डॉ. किमने दिलेल्या पुराव्याचे पुढे काय झाले? खरे गुन्हेगार पकडले जाऊन त्यांना शिक्षा झाली का? इत्यादी. वाचकांना विचार करायला लावणारे ते ‘खरे साहित्य’ याची प्रचिती इथे येते. युनिव्हर्सिटी मेडिकल सेंटर व समीरन हॉस्पिटल (यांचे विलिनीकरण झालेले असते.) या ठिकाणी रिबेका (बेकी) हिच्यावर उपचार चालू असताना डॉ. किम व इतर डॉक्टर यांची सततची जी चर्चा चालू असते, त्यावरून अमेरिकेतल्या अनेक वैद्यकीय संकल्पनांची माहिती वाचकांना होते. त्या अनुषंगाने तेथील अतिप्रगत वैद्यकीय व्यवसाय, त्यातील स्पेशलायझेशनच्या अनेक शाखा, उपशाखा व सूक्ष्म शाखा, हॉस्पिटलमधील स्वयंसेवक ही संकल्पना, वैद्यकीय शाखेतील नैतिक बंधने, वरच्या थरापासून ते खालच्या थरापर्यंतची कार्यपद्धती इ. गोष्टींची माहिती वाचकांना होते. तसेच, पान ३३५ ते ३३७ वर दिलेल्या वैद्यकीय परिभाषा व त्यांच्या संकल्पना वाचकांचे सामान्यज्ञान वाढविणाऱ्या वाटतात. पान ३३४ वर आरोग्यविषयक (चौकटीत) मांडलेले विचार सार्वत्रिक व मोलाचे वाटतात. रॉबिन कुक या गाजलेल्या इंग्रजी लेखकाची ही उत्कंठावर्धक कादंबरी. सत्याच्या धाग्याच्या आधाराने इतक्या मोठ्या कादंबरीची रचना त्याने केली असावी. तसे ते वास्तव असेल तर त्याच्या धाडसाला दाद द्यावी लागेल. डॉ. जोगळेकर यांनी याला मराठीचा सुंदर साज चढविला आहे. -डॉ. चंद्रकांता चव्हाण ...Read more

Write Your Own Review
  • Default typing language is Marathi. To type in English press Ctrl+G key combination
Submit Review

Related Books

People Who Bought This Item Also Bought

Latest Reviews

CHOUNDAKA
CHOUNDAKA by RAJAN GAVAS Rating Star
Vijay Saravate

हि कथा आहे एका देवदासी प्रथेवर. देवदासी म्हणजे देवाला अर्पित. पण खरा अर्थ आहे `गावाला अर्पित`..... म्हणजे त्या व्यक्ती वर कुणाचा ठाम अधिकार नाही तर ती व्यक्ती सर्व गावाची, कुणी यावं आणि भोगावं .... म्हणजे वेश्या ... किंबहुना त्याहून वाईट ... साधारणपण, मुलांना (मुलगा वा मुलगी) काहीही कळत नसतं त्यावेळी कधीतरी त्यांना देवाला वाहील जातं आणि एकदा का हा विधी झाला कि मग त्यातून सुटका नाही, अगदी मरेपर्यंत. ही प्रथा अडाणी आणि गरीब लोकांमध्येच पाळली जाते. तरी सुदैवाने, आता या प्रथेवर कायद्याने प्रतिबंध लावले आहेत. परंतु, आजही हजारो जोगते - जोगतिणी आहेत आणि अत्यंत वाईट परिस्थितीत जगत आहे आणि आजूबाजूचा सधन समाज त्यांचे लचके तोडतोच आहे. मुळात, देवदासी संस्कृतीची परंपरा ७ व्या शतकात, कदाचित चोल, चेला आणि पांड्या यांच्या काळात दक्षिण भारतात सुरु झाली असावी. त्यावेळी समाज त्यांच्याशी चांगली वागणूक व आदरभाव ठेवून होता आणि त्यांनी समाजात उच्च सामाजिक प्रतिष्ठा होती. त्यांना धार्मिक विधीस उपस्थित राहण्यास वा करण्यास कसलाच मज्जाव नव्हता. देवदासी, देवरडीयार, जोगतिणी, जोगते वगैरे म्हणजे `देवाचे सेवक`. हे लोक देवसमर्पित असत आणि त्यांचा देवासोबत विवाह केला जात असे, म्हणजेच ते कोणत्याही ‘नश्वर व्यक्ती’ बरोबर लग्न करू शकत नाहीत. तथापि, विवाहित आणि अविवाहित पुरुषांपैकी कुणालाही भागीदार निवडण्यास ते स्वतंत्र होते. ही नाती दीर्घ व स्थिर असू शकतात किंवा फक्त थोड्या काळासाठी असू शकतात. परंतु कोणत्याही प्रकारे या महिला त्यांच्या भागीदारांवर आर्थिकदृष्ट्या अवलंबून नव्हत्या. त्यांना संगीत आणि नृत्य, आणि सुमारे ६४ प्रकारच्या कला शिकल्या जात. ते मंदिरात किंवा राजसभेत नृत्य-गायन करीत व बक्षीस म्हणून सोने व जमीन मिळवत असत. काहींनी स्वत:ला फक्त देवाला समर्पित करणे निवडले आणि संपूर्ण आयुष्यभर भागीदाराशिवाय राहिले. पण, कालौखात, हे सर्व मागे पडत गेले आणी त्याला आजचे हे अगदी ओंगळ स्वरूप प्राप्त झाले. म्हणजे आजही यांना गोंधळ वगैरे साठी बोलावून बरंच काही नको ते केलं जातं. चौंडकं कथा: एक गरीब परिवार, सुबान, त्याची पत्नी बायजा, मुलगी सुली आणि म्हातारी आई असे कसेबसे करून खात असतात. त्यांना खूप समस्या असतात आर्थिक आणि शारीरिक, पण त्यातून त्यांना बाहेर काही पडता येत नाही. त्यातच, सुलीच्या केसात एक जट आढळते आणि गावातील जोगतीण सुलीला यल्लम्मा या देवाला तिला सोडायचा सल्ला देतात. हि जोगतीण सुली पुढं मोठी होते, बबन्याच्या प्रेमजालात अडकते, त्यातून तिला दिवस जातात आणि सरळ साध्या कुठूम्बाची पूर्ण वाताहात होते. विजय सरवते ...Read more

Ashwini Surve

कथा परिणामकारकतेनं कथन करता येणं ही एक कला आहे. ही कला एखाद्या व्रतासारखी जोपासताना आलेल्या अनुभवांचं कथन म्हणजेच वपुंच ‘कथाकथनाची कथा’ हे पुस्तक. प्रसिद्ध कवी ‘प्रवीण दवणे’ यांनी त्यांच्या फेसबुक वॉल वर सांगितलेला हा ‘वपुं’चा एक किस्सा.. कॉलेजमध्ये असताना एका वर्षाला, ‘प्रवीण दवणे’ सर, त्यांच्या कॉलेजच्या मराठी वाङमय मंडळाचे प्रमुख होते; तेव्हा सर्व मुलांनी ‘वपुं’ना कार्यक्रमाला आणण्याचा आग्रह धरला. कथाकार आणि कथाकथनकार म्हणून वपुंनी लोकप्रियतेचे शिखर काबीज केले होते (अर्थात, अजूनही वपु तितकेच लोकप्रिय आहेत आणि राहतील). तर, दवणे सरांनी, वपुंना कार्यक्रमाला बोलविण्यासाठी प्रयत्न करायचे ठरवले. त्यांनी वपुंना फोन करून कार्यक्रमाबद्दल सांगितलं. वपुंचे मानधन कॉलेजला परवडणारे नसेल याची त्यांना भीती होतीच; आणि ती भीती खरी ठरली. मानधन अपेक्षेपेक्षा १० पटीने अधिक होते! कॉलेजला तर ते अशक्यच होते! दवणे सर वपुंना एवढेच म्हणाले, “वपु, विद्यार्थ्यांना मला लेखकातील हिमालय दाखवायचेत, आपण नाही आलात तर ते स्पीडब्रेकरला हिमालय समजतील!” १० सेकंदांचा विराम गेला; नि एकदम वपु म्हणाले, “मी येतो! तयारीला लागा”. दवणे सर पुढे लिहितात, मित्रहो; त्या दिवशी आम्ही वपूर्वाई अनुभवली! खरंच, काय लिहिलंय प्रवीण सरांनी! “स्पीडब्रेकर ला हिमालय समजतील”! अगदी, सर्वांच्या मनातले भाव व्यक्त केलेत. ‘वपु आहेतच हिमालय!’ असे अनुभव वाचताना, अंगावर काटा येतो! आपल्या आवडत्या लेखकाला भेटणं, त्यांचे अनुभव ऐकता येणं, ही खरंच भाग्याची गोष्ट आहे. इथे सांगायचं मुद्दा हा की, प्रत्यक्षरित्या नाही पण वपुंच्या ‘कथाकथनाची कथा’ या पुस्तकामधून असाच अनुभव मला ही मिळाला. अगदी योगायोगाने हे पुस्तक हाती आलं आणि एखादा खजिना सापडल्यासारख झालं. आमचा ‘येथे कविता लिहून मिळतील‘ हा कार्यक्रम सादर करण्यासाठी या पुस्तकामुळेच बळ मिळालंय. या पुस्तकात वपुंनी, त्यांच्या ‘कथाकथन’ कार्यक्रमानिमित्त त्यांना आलेले चांगले वाईट-अनुभव अगदी दिलखुलासपणे मांडले आहेत. त्यानिमित्ताने, वपुंच्या आयुष्यातील मोठमोठ्या व्यक्तींची, त्या व्यक्तींच्या विचारांशी आपलीही ओळख होते; आणि एखाद्या कलेसाठी स्वतःला “झोकून देणे” म्हणजे काय, हे कळतं. तुम्ही कथाकथनकार, कवी, लेखक किंवा कलाकार असाल, तर हे पुस्तक एकदा तरी वाचाच. सामान्य वाचक म्हणून देखील आपल्या आवडत्या लेखकाच्या आयुष्यातील हे अनुभव तुम्हाला हसवतील, अंतर्मुख करतील, कलाकाराने स्टेजमागे खाल्लेल्या टक्केटोणप्यांची जाणीव करून देतील आणि तुमचं अनुभवविश्व समृद्ध करतील. कलेच्या क्षेत्रात काम करताना येणाऱ्या विविध परिस्थितींना कसं सामोरं जायचं, वातावरणनिर्मिती कशी करावी, एखादा कार्यक्रम करताना काय खबरदारी घ्यावी, कथा कशी निवडावी, ती सादर कशी करावी अशा अनेक प्रश्नांची उत्तरं उदाहरणांसहित यात मिळतील. त्यांच्या पहिल्याच तिकीट लावून झालेल्या प्रयोगाला, ‘वसंताचा कार्यक्रम रुपया देऊन कसला ऐकायचा?’ असं म्हणत मित्रमंडळी आली. त्यातल्या एका मित्राने रुपया दिला पण दोन दिवसांनी, “परवा काही एवढी मजा नाही आली बुवा; रुपया वाया गेला” म्हणत तो रुपया पण परत घेतला. गावोगावी प्रवास करताना, तिकीटांच्या सोयीपासून, राहण्याची व्यवस्था, बुडवलेले मानधन, काही आयोजकांचा तर्हेवाईकपणा, फुकटात प्रयोग करत नाहीत म्हणून किंवा असूयेने पसरवलेल्या अफवा यांबद्दल सांगतानाच, श्रोत्यांकडून भरभरून मिळालेल्या दानाबद्दलही ते मोकळेपणाने लिहितात. वपु म्हणतात, “आपला श्रोता हाच आपला देव. बालगंधर्वांप्रमाणे मी जरी ‘मायबाप हो’ अशी हाक मारली नाही, तरी मनात भाव तोच आहे”. ‘कथाकथनाने काय दिलं?, असं विचारलं की वपु म्हणतात, ते शब्दात कसं मोजता येईल ?’ पण कृष्णामाईच्या चार हजारांवर श्रोत्यांची उपस्थिती असलेल्या उत्सवात, ‘आपण प्रचंड मोठा मंडप उभारू शकतो, हा इथल्या कार्यकर्त्यांचा गर्व तुम्ही उतरवलात’, असे सांगत एका वृद्ध गृहस्थाने व्यक्त केलेला आनंद, वपुंची ‘गार्गी’ कथा ऐकल्यानंतर, ‘माझ्या मुलाला मराठी माध्यमाच्या शाळेत घातलं, ह्याचा मला अभिमान वाटतो’, हे सांगताना एक डॉक्टरच्या चेहऱ्यावरचा आनंद ,’तुम्ही स्त्रीला ज्या उंचीवर नेऊन ठेवलंय, तसं इतर कोणीच करू शकत नाही’, हा एका स्त्रीचा अभिप्राय, एका टॅक्सीवाल्याने दिवसभर ऐकवलेल्या वपुंच्याच कथा, एका दुकानदाराने वपुंसमोरच, त्यांना न ओळखता, “तुम्ही अगदी वपुंसारखे बोलता’ ही दिलेली दाद त्याचसोबत थोरामोठ्यांची संगत, त्यांनी दिलेली शाबासकीची थाप, अशा अनेक आठवणी या पुस्तकातून आपल्याला भेटतात आणि दवणे सरांना वपु ‘हिमालय’ का वाटले हे कळतं. जेवढ्या व्यक्ती तेवढ्या प्रवृत्ती, हे म्हणतात ते खरंच आहे. एखादी व्यक्ती कशी आहे, हे फक्त वरवर पाहून कसं कळणार? वपुंच्या शब्दात सांगायचं तर, ‘माणूस जन्माला येतो तो कोरी पानं घेऊन. त्या पुस्तकाला रॅपर्स चढवली जातात. एकदा हे बुक-जॅकेट चढलं की पोशाखी जगात मुखपृष्ठाकडे पाहूनच ग्रह करून घेतले जातात. पुस्तकाची पुष्कळशी पानं इतरांसाठीच राखून ठेवलेली असतात. स्वतःला हवा तोच मजकूर लिहिण्याचं भाग्य कोट्यवधी माणसांत एखाद्याचंच’. अशाच अनेक पुस्तकांपैकी ‘वपु’ एक पुस्तक. आपल्याला त्यांना वाचता येतंय हे आपलं भाग्यच म्हणायचं,नाही का? तुमच्या आहेत का अशा, आवडत्या लेखकांच्या भेटीच्या आठवणी? जमलं तर खाली कॉमेंटमध्ये सर्वांसोबत शेयर करा. ...Read more