* Front & back cover images are for illustration purposes only and the price of book is sold separately.
  • Original Book Title: CHANDERI SWAPNE
  • Availability : Available
  • ISBN : 9788177665222
  • Edition : 5
  • Publishing Year : AUGUST 1996
  • Weight : 0.00 gms
  • Pages : 104
  • Language : MARATHI
  • Category : SHORT STORIES
  • Available in Combos :V.S KHANDEKAR COMBO SET-119 BOOKS
Quantity
Buying Options:
  • Ebooks:
  • Print Books:
THREE THINGS ARE NEVER-ENDING IN LIFE. SNAKE, ADULTERY AND WAR. MANKIND IS STILL WILD. WE ALL ARE YET VERY WILD. THAT IS THE REASON WHY WARS START!... OTHERWISE... IT IS SAID THAT WHEN A NEEM TREE AGES THEN IT GIVES OUT THE FRAGRANCE LIKE THAT OF SANDAL..CHANDERI SWAPNE IS ALL ABOUT THIS STRUGGLE OF LIFE.
साप, व्यभिचार व लढाई यांच्या गोष्टींना कधी अंत नसतो.मानवजात अजून रानटी आहे . . . . . तुम्हीआम्ही सारे अजून रानटी आहोत! म्हणूनच असल्या लढाया होतात! नाही तर . . . . . कडुलिंबाचं झाड फार जुनं झालं म्हणजे त्याच्या लाकडाला चंदनाचा वास येतो, असं म्हणतात. जिला आपण सुधारणा सुधारणा म्हणतो, तो असलाच सुवास आहे! बुद्धीवर जगणायाचं आयुष्य हे बाभळीच्या झाडासारखं आहे. जवळ येणायाला त्याला सावली तर देता येतच नाही, उलट, त्याचे काटे मात्र केव्हा पायांत मोडतील, याचा नेम नसतो! प्रत्येक माणसाला तत्त्वज्ञानाचं सुंदर चित्र आवडतं! पण त्याची लांबीरुंदी स्वार्थाच्या चौकटीइतकीच असावी, अशी त्याची अपेक्षा असते!
Video not available
No Records Found
No Records Found
Keywords
# 11TH JANUARY #YAYATI #AMRUTVEL #RIKAMA DEVHARA #SONERI SWAPNA- BHANGALELI #SUKHACHA SHODH #NAVI STRI #PAHILE PREM #JALALELA MOHAR #PANDHARE DHAG #ULKA #KRAUNCHVADH #HIRVA CHAPHA #DON MANE #DON DHRUV #ASHRU #SARTYA SARI #ABOLI #SWAPNA ANI SATYA #PHULE AANI KATE #JEEVANKALA #PAKALYA #USHAAP #SAMADHIVARLI PHULE #VIKASAN #PRITICHA SHODH #DAVABINDU #CHANDERI SWAPNE #STREE AANI PURUSH #VIDYUT PRAKASH #PHULE ANI DAGAD #SURYAKAMLE #SURYAKAMLE #DHAGAADACHE CHANDANE #DHAGAADACHE CHANDANE #PAHILI LAT #HASTACHA PAUS #SANJVAT #AAJCHI SWAPNE #PRASAD #CHANDRAKOR #KALACHI SWAPNE #ASHRU ANI HASYA #GHARTYABAHER #KAVI #MURALI #BUDDHACHI GOSHTA #BHAUBIJ #SURYASTA #ASTHI #GHARATE #MADHYARATRA #YADNYAKUNDA #SONERI SAVLYA #VECHALELI PHULE #KALIKA #MRUGAJALATIL KALYA #KSHITIJSPARSH #SUVARNAKAN #VANDEVATA #DHUKE #KALPALATA #MANDAKINI #AJUN YETO VAS FULANA #TISARA PRAHAR #VASANTIKA #RANPHULE #AVINASH #HIRWAL #MANJIRYA #SANJSAVLYA #MUKHAVATE #VAYULAHARI #MANZADHAR #CHANDANYAT #SAYANKAL #ZIMZIM #PAHILE PAN #ADNYATACHYA MAHADWARAT #VANHI TO CHETVAVA #GOKARNICHI PHULE #DUSARE PROMETHEUS : MAHATMA GANDHI #RANG ANI GANDH #RESHA ANI RANG #VAMAN MALHAAR JOSHI : VYAKTI ANI VICHAR #GOPAL GANESH AGARKAR : VYAKTI ANI VICHAR #KESHAVSUT : KAVYA ANI KALA #RAM GANESH GADAKARI : VYAKTI ANI VANGAMAY #PRADNYA ANI PRATIBHA #SAHITYA PRATIBHA : SAMARTHYA ANI MARYADA #GADHAVACHI GEETA ANI GAJRACHI PUNGI #SASHACHE SINHAVALOKAN #PAHILI PAVALA #EKA PANACHI KAHANI #RUTU NYAHALANARE PAN #SANGEET RANKACHE RAJYA # V. S. KHANDEKARANCHI KAVITA #SWAPNASRUSHTI #TE DIVAS TEE MANASE #SAMAJSHILPI #JEEVANSHILPI #SAHITYA SHILPI # AASTIK #SUSHILECHA DEV #RAGINI #MUKYA KALYA #INDRADHANUSHYA #ययाति # (ज्ञानपीठ पुरस्कार १९७६) #अमृतवेल #रिकामा देव्हारा #सोनेरी स्वप्नं-भंगलेली #सुखाचा शोध #नवी स्त्री #पहिले प्रेम #जळलेला मोहर #पांढरे ढग #उल्का #क्रौंचवध #चंदेरी स्वप्ने # विकास# आराम खुर्ची# जीवनकला# विस्तवाशी खेळ# पतंग# पाषाणाचे अश्रू# श्रीगणेशा# मेघदूत व ताजमहाल# कल्चर्ड मोती#
Customer Reviews
  • Rating StarNEWSPAPER REVIEW

    आदर्शवादाच्या प्रभावाखालील कथा... ‘चंदेरी स्वप्ने’ या वि. स. खांडेकर यांच्या कथा संग्रहातील कथा सुधारणावाद आणि आदर्शवादांच्या प्रभावातून लिहिल्या आहेत. या कथांचे लेखन खांडेकर यांनी १९३० ते ३५ या काळात केलेले आहे. तत्कालीन कालखंडात सुधारणावादाचा, आदरशवादाचा आणि जीवनवाद व कलावाद यांचा प्रभाव एकूणच मराठी साहित्यावर मोठ्या प्रमाणावर जाणवतो. श्री. खांडेकर यांना तर जीवनवादाचे पुरस्कर्ते म्हणूनच मराठी साहित्यात ओळखले जाते. त्यांच्या ‘चंदेरी स्वप्ने’ या कथासंग्रहातील कथांमधून येणारी पात्रेही जीवनवादाचा, सुधारणावादाचा हिरीरीने पुरस्कार करतात. त्याचबरोबर आदर्शवादी आचरणही करताना दिसतात. तत्कालीन संदर्भाचे वाङ्मयीन क्षेत्रातील जीवनवाद व कलावाद यांच्यातील द्वंद्व यांची पार्श्वभूमी समजून घेऊनच या कथांकडे पाहावे लागते. या कथासंग्रहातील ‘विकास’ या कथेतील नायक तारानाथ, संस्थानिकांच्या ऐश्वर्यावर लाथ मारून निशा या विधवेबरोबर लग्न करतो आणि घराबाहेर पडतो. निशाच्या मनोवस्थेचे चित्रण लेखकाने समर्थपणे केलेले आहे. ‘जीवनकला’ या कथेतील नायक दिलीप जीवनावर प्रेम करणारा. दु:खी, कष्टी, अगतिक माणसांना सन्मानाने जगता आले पाहिजे म्हणून शोषितांच्या बाजूने उभा राहणारा. शोषित कामगारांच्या हक्कांसाठी आपली नोकरी घालविणारा आणि झोपडपट्टीतील गरीब, दुबळ्या लोकांची सेवा करणारा असतो, तर सुरेखा ही कलेवर प्रेम करणारी. सुंदर वस्तूंची चित्रे काढणारी चित्रकार असते. अशी परस्परविरोधी आणि भिन्न विचारसरणी व कार्यप्रणाली असलेल्या दोघांची प्रेम कहाणी या कथेत येते. ‘जीवनवाद श्रेष्ठ की कलावाद श्रेष्ठ’ याबाबतचे या पात्रांच्या तोंडी लेखकाने घातलेले संवाद तर्कशुद्ध आणि या भिन्न विचारसरणींवर प्रकाश टाकणारे आहेत. ताजमहालाच्या अद्वितीय सौंदर्याने भारावून जाणारी आणि ही कलाकृती जीवन सुंदर बनविते म्हणणारी सुरेखा तर हा ताजमहाल उभा करण्यासाठी शेकडो कामगारांना रक्ताचे पाणी करावे लागले असेल. असंख्य यातना सोसाव्या, त्यातूनच हा ताजमहाल उभा आहे. त्यामुळे तो उभा करणारे अधिक श्रेष्ठ, असे म्हणाणारा दिलीप. या दोघांमधील वैचारिक संघर्ष परिणामकारकपणे लेखकाने मांडलेला आहे. शेवटी जीवनदानच श्रेष्ठ असल्याचे लेखकाने दिलीपच्या कृती आणि उक्तीवरून दाखवून दिले आहे. ना. सी. फडके यांच्या कादंबऱ्या झपाटल्यासारखी वाचणारी निर्मला ‘विस्तवाशी खेळ’ या कथेत भेटते. पण या कल्पनारम्य कादंबऱ्यांमधून येणारे जीवन आणि प्रत्यक्षातील पावला-पावलाला ठेचा खाणारे अगतिक जीवन यांचे विरोधाभासात्मक चित्रण या कथेत प्रभावीपणे येते. ना. सी. फडके यांच्या कादंबऱ्यांतून रेखाटलेल्या प्रणयधुंद आणि कल्पनारम्य चित्रणाचाही खरपूस समाचार लेखकाने या कथेत घेतलेला आहे. ‘पतंग’ या कथेतील नायक घाब्रू हा ख्रिश्चन असतो. प्रेयसीवरील प्रेमापोटी तो दारू सोडतो तिच्याशी लग्न करतो. तिच्या निधानानंतर तीन-चार वर्षांच्या मुलाची आई बनून संगोपन करतो. तो मुलगासाही मरण पावल्यानंतर मात्र तो व्यसनाच्या आहारी जातो. एका हिंदू विधवेकडून मिळालेल्या जिव्हाळ्यामुळे तो तिच्या प्रेमात पडतो. तिच्या प्रेमासाठी परत दारूचे व्यसन सोडतो. तो आनंदाने तिच्याबरोबर संसार करू लागतो. या कथेतून खऱ्या प्रेमामध्ये कोणत्याही दुर्व्यसनी माणसाला सुधारण्याची, सावरण्याची क्षमता असते, हा आदर्शवादी विचार लेखकाने मांडलेला आहे. त्याचबरोबर राम गणेश गडकरी यांच्या ‘एकच प्याला’मधील सिंधूवर सुधाकरचे खरे प्रेम नव्हते. ते तकलादू, खोटे होते, हेही उदाहरणासह वाचकांना पटवून देण्याचा प्रयत्न लेखकाने केलेला आहे. ‘पाषाणाचे अश्रू’ या कथेत क्रूर, निर्दय असलेल्या पाषाणवर्मा या राजाला गौतम बुद्धाची भक्त असलेली एक नर्तिका उपदेश करते. त्यामुळे मृतदेहांची रास बघून आनंदीत होणाऱ्या पाषाणवर्माला उपरधी होते. त्याच्या पाषाण हृदयाला पाझर फुटतो, असे आदर्शवादी चित्रण येते. ‘श्रीगणेशा’ या कथेत स्त्रीलादेखील मन आहे, भावना आहेत. तिला पण आपला विकास करण्याची संधी दिली पाहिजे, असा सुधारणावादी दृष्टिकोन लेखकाने पद्माकरपंत आणि मंदा या दाम्पत्याच्या कथानकाद्वारे व्यक्त केलेला आहे. निखळ प्रेम हे जात, धर्म, पंथ यांचा विचार करीत नाही याचे प्रत्ययकारी चित्रण लैला आणि मनोहर या प्रमिकांच्या कथानकांतून ‘मेघदूत व ताजमहाल’ या कथेत लेखकाने केलेले आहे. मुंबईतील हिंदुमुस्लिम दंगलीची पार्श्वभूमीही या कथेला आहे. ‘कल्चर्ड मोती’ या कथेतील नायक विभाकर देशपांडे एका वेश्येच्या मुलीशी, उषाशी लग्न करतो. त्यामुळे त्याला अवहेलना, अपमान सहन करावा लागतो. परस्परांवरहज प्रेमामुळे बिकट परिस्थितीतही ते दोघे आनंदात राहण्याचा प्रयत्न करतात. याच कथेत लेखकाने माणसामध्ये असलेल्या शंकाखोर रानटी प्रवृत्तीवर परखडपणे प्रकाश टाकलेला आहे. या संग्रहातील अतिशय प्रभावी अशी कथा वाचकाला विचार प्रवृत्त करते. या कथासंग्रहातील सर्वच कथांमधून जीवनावर भाष्य करणारी सुभाषितवजा वाक्ये सतत येतात. ही वाक्ये वाचकाला अंतर्मुख करतात. ही वाक्ये वर्ण्य विषयाला समृद्ध करतात. ती उपरी, ओढून ताणून आणलेली वाटत नाहीत. या कथासंग्रहातील कथांचे मूल्यमापन आजच्या संदर्भात करणे किंवा त्यांचा आस्वाद घेणे योग्य ठरणार नाही. तत्कालीन संदर्भाच्या पार्श्वभूमीवरच त्यांचा आस्वाद घ्यावा लागेल. हे जरी खरे असले तरी या कथा सुधारणावाद, आदर्शवाद यांनाच प्राधान्य देतात. तत्कालीन वास्तव आणि सामाजिक, सांस्कृतिक, आर्थिक स्थिती यांचे फारसे आकलन वाचकांना या कथांमधून होत नाही. -प्रा. दादासाहेब मोरे ...Read more

Write Your Own Review
  • Default typing language is Marathi. To type in English press Ctrl+G key combination
Submit Review
PLEASE SEND YOUR AUDIO REVIEW ON editorial@mehtapublishinghouse.com

Related Books

People Who Bought This Item Also Bought

Latest Reviews

ASHI MANASA : ASHI SAHASA
ASHI MANASA : ASHI SAHASA by VYANKATESH MADGULKAR Rating Star
Krishna Diwate

सुलभा प्रभुणे कोवळे दिवस, सत्तांतर, करूणाष्टके अशी अनेक पुस्तके लिहिणारे, जंगल वाटांबद्दल अतिशय आत्मीयतेने लिहिणारे व्यंकटेश माडगूळकर यांची वेगळी ओळख करुन द्यायला पाहिजे असे अजिबात नाही. कॉलजच्या त्या अधाशासारख्या वाचण्याच्या वयात माडगूळकर एकदा हातातपडल्यावर आपण त्यांच्या लेखनाच्या प्रेमात कधी पडलो हे समजतच नाही. अतिशय बारकाईने केलेले निरिक्षण, प्रत्येक अनुभव अतिशय मनापासून घेतलेला, अतिशय साधी सरळ पण थेट हृदयाला हात घालणारी त्यांची भाषा, ह्या त्यांच्या सगळ्याच गोष्टी अतिशय सुरेख आहेत. त्यांनीच लिहिलेले हे आणखी एक पुस्तक म्हणजे अशी माणसे : अशी साहसं. माडगूळकर स्वतः कायमच वेगळ्या वाटांनी चालत राहिले. त्यामुळे स्वतःच्या पावलांनी नव्या वाटा पाडणारे, कितीही कष्टदायक प्रवास असला तरी आपल्याला हवे ते मिळविण्याचा ध्यास घेतलेली माणसे हा त्यांच्या आवडीचा भाग. अशा अनेक लोकांची पुस्तके त्यांच्या संग्रहात असल्याने त्यांच्या वर वेळोवेळी लेख लिहिले. ते वाचकांना अतिशय भावले. त्यामुळे ही पुस्तके कुठे मिळतील? लेखकांबद्दल अधिक माहिती विचारणारे प्रश्न वाचक करत असत. तेव्हा श्री. ह.मो. मराठे हे किर्लोस्कर मासिकाचे संपादन करत होते. त्यांनी माडगूळकरांना अशा साहसी संशोधकांवर लेख लिहिण्याची विनंती केली. त्यानुसार सामान्य वाचक, वन्य प्राण्यांवर प्रेम करणार्‍या, वेगळेच साहस करण्याची आवड असणार्‍यांना ओळख व्हावी म्हणून हे लेख लिहिले आहेत. ह्या पुस्तकात एकूण 8 लेख आहेत. जिम कॉर्बेट, सलीम अली, जेन गुडाल, फर्ले मोवॅट, मारूती चितमपल्ली वगैरे नावे आपल्या सर्वांच्याच परिचयाची आहेत. पण तरीही सगळेच फक्त जंगलात हिंडणारे नाहीत. तर नाईल नदी एकट्यानेच पार करणारा कूनो स्टुबेन आहे, सिंदबादसारखा सात सफरी करणारा टिम सेव्हरिन आहे. प्रत्येकाची गोष्ट वेगळी, प्रत्येकाचे त्यामागची कारणे वेगळी पण झपाटलेपण हे सगळ्यांमध्ये सारखॆच आहे. आपण एखादी अत्यंत अवघड गोष्ट ठरविणे आणि मग त्याचा न कंटाळा करता पाठपुरावा करणे हे सोपे नाही. ते ‘येरा गबाळ्याचे काम’ नाही. पहिला लेख टिम सेव्हरिनवरचा आहे. स्वतः आयरिश. भूगोल विषयाचा अभ्यासक, त्याने सिंदबादच्या सात सफरी वाचल्यावर ह्या गोष्टी खर्‍या आहेत का हे शोधण्यासाठी वयाच्या बेचाळीसव्या वर्षी आपणही असा प्रवास करू या हे ठरविले. त्याप्रमाणे तयारीला लागला. त्यासाठी त्याने नवव्या शतकातील जहाजे कशी असत, अरबी व्यापाराचे स्वरुप काय होते हे सर्व अभ्यासायला सुरुवात केली.बरीच शोधाशोध केल्यावर त्याला सोळाव्या शतकाच्या सुरुवातीचा नकाश मिळाला. एकही खिळा ना वपरता अरबी जहाजे तयार होत असत ही माहीती मिळल्यावर तो त्याच्या शॊधासाठी ओमानला गेला. बरेच निरिक्षण केले. या मध्ये बहुधा त्याची इच्छाशक्ती फार जबर असणार त्यामुळे ओमानच्या सुलतानाने ह्या त्याच्या संपूर्ण सफरीचा खर्च करण्याची तयारी दाखवली. मग तिथंपासून ते जुन्या पध्दतीने जहाज बांधणे व ते प्रत्यक्ष पाण्यात उतरवणे हा अतिशय रोमहर्षक प्रवास पुस्तकातूनच वाचायला हवा. नंतर त्या सोहर जहाजातून पुढचा केलेला प्रवास हा खरोखरच सिंदबादच्या सफरीइतकाच विलक्षण आहे. 3 नोव्हेंबर 1980 ला निघालेले जहाज 1 जुलैला 1981 ला चीनला पोहचले. ‘द सिंदबाद व्हॉयेज’ हे प्रवासवृत्तावर लिहिलेले टिम सेव्हरिनचे पुस्तक 1982 मध्ये प्रसिध्द झाले. ते मोठ्या आकाराचे व 20 पानांचे आहे. त्याचा संक्षिप्त अनुवाद म्हणजे हा पहिला लेख आहे. त्यानंतरचा लेख चिंपाझींचा अभ्यास करून पीएच.डी मिळवलेल्या जेन गुडाल बद्दल आहे. पण तिने पुढे ह्युगो ह्या छायाचित्रकाराशी लग्न केल्यावर दोघांनी मिळून टांझानियातील गोरोंगारो इथे राहून रानकुत्री, तरस, कोल्ही यांचा अभ्यास केला. त्यावर ‘इनोसंट किलर्स’ हे पुस्तक लिहिले त्याची ओळख ह्या लेखातून करून दिली आहे. त्यांनी बरोबर आपला नऊ महिन्यांचा मुलगा नेला होता. हे वाचताना आपल्याच छातीत धडधडायला लागते. दोघांनी केलेले निरिक्षण, न कंटाळता तासनतास बारकाईने पहाण्यात घालवलेले दिवस हे वाचताना तर थक्कच व्हायला होते. इतक्या लहान मुलाला सोबत घॆऊन जंगलात राह्यचे हे सुध्दा आपल्या सारख्यांना किती कठीण वाटते मग अशा कोणत्या प्रेरणांमुळे असे साहस करावेसे वाटते हे कळत नाही. पुढचा लेख ‘हरिण पारधी’ नावाचा असून तो फर्ले मोवॅट बद्दल आहे. त्याने उत्तरध्रुवाकडील ओसाड प्रदेशात केलेला प्रवास ही एक अदभूत वाटावी अशी कथा आहे. मूळ पुस्तक 1952 मधले आहे. 1935 मध्ये फर्ले जेव्हा पंधरा वर्षांचा होता तेव्हा आपल्या काका बरोबर त्याने आर्क्टिकचा पहिला प्रवास केला होता. तेव्हा त्याने रेल्वेने जाताना अर्धामैल रुंदी असलेला आणि सुमारे तासभर संथ गतीने रेल्वे रूळ ओलांडून पलिकडे जाणारा कॅरिबू हरिणांचा कळप पाहिला. त्याची आठवण त्याच्या मनातून कधीच पुसली गेली नाही. पण त्यानंतर 1946 मध्ये सक्तीने सैनिक म्हणून महायुध्दात सामिल व्हावे लागले, त्यामध्ये भयंकर संहार पाहिल्यावर युध्द संपल्यावर आता कुठेतरी शांत ठिकाणी जावे म्हणून तो परत 1947 मध्ये अगदी जुजबी तयारी करून हडसन बे च्या किनार्‍यावरच्या चर्चील बंदरावर रेल्वेने गेला. नंतर तिथून तो बॅरन्स येथे संशोधनासाठी गेला. अत्यंत प्रतिकूल परिस्थित तो तिथे काही काळ राहून एस्किमो लोकांचा इतिहास शिकला,त्यांची भाषा शिकला, त्यांच्या देवदेवता त्यांच्या ष्रध्दा , सुख-दुःख, त्यांच्या समस्या याबद्दल त्याने आपल्या पुस्तकात अतिशय प्रभावी वर्णन केले आहे. ते पुस्तक म्हणजे The country of the people of the deer. पुस्तकाविषयी माडगूळकरांनी अतिशय रसाळ भाषेत, प्रेमाने लिहिले आहे. खरंतर यावर आपण ही ते मूळ पुस्तकच वाचलं पाहिजे अगदीच शक्य नसेल तर निदान व्यंकटेश माडगूळकारांनी सविस्तरपणे करून दिलेला हा परिचय तरी वाचलाच पाहिजे. ह्याच फर्ले मोवॅट बद्दल अजून दोन दिवसांनी आपण परत वाचणार आहोत. ‘हत्तींच्या कळपात’ ह्या लेखात ओरिया या विलक्षण तरूणीची कहाणी आहे. ती आफ्रिकेतील जंगली हत्तींच्या कळपात चार-पाच वर्षे राहिली. टांझानियातील मन्यारा नॅशनल पार्कमध्ये जिथे 450 हत्ती, सिंह, मस्तवाल रानरेडे, म्हशी होत्या विषारी सर्प होते अशा ठिकाणी राहिली तिथेच जोडीदार मिळाला, ती आईही झाली. ह्या सगळ्या जगावेगळ्या अनुभवांचे चित्रण तिने आपल्या वाचकांसाठी केले आहे. तिचे अनुभव वाचता वाचताना आपल्या तोंडाचा विस्फारलेला ‘आ’ खरोखरच मिटत नाही. कशी ही जगावेगळी माणसे असतील!! दोन तीन महिन्याच्या लहान बाळाला पाठीला बांधून हिंडणारी, अनेक प्राणी सहजपणे पाळणारी, हत्तींबद्दल अतिशय प्रेम असणारी, त्यांच्यांशी मैत्री करणारी अशी तिची विलक्षण रुपे म्हणजे थक्क करणारी आहेत. हे जोडपे तिथे पाच वर्षे हत्ती सोबत राहिले. हत्तींचा सखॊल अभ्यास केला, शंभरहून अधिक हत्तींशी मैत्री केली. अनेक चित्तथरारक अनुभवांना सामोरे गेले. वाचताना तो थरार आपल्याला केवळ शब्दांतून ही जाणवतो. जिम कॉर्बेट् या धाडशी शिकार्‍यावर माडगूळकरांनी लिहिलेला लेख तर अप्रतिम आहे. जिम कॉर्बेट् च्या पुस्तकातून म्हणजे मॅन इटर्स ऑफ कुमाऊं, मॅन इटींग लेपर्ड ऑफ रुद्रप्रयाग, माय इंडीया अशा अनेक पुस्तकातून आपल्याला त्याचा परिचय तर झालेला आहेच. जिम कॉर्बेट् हा निष्णात शिकारी असूनही सहृदय होता. शेवटपर्यंत तो एकटाच राहिला, तो कधीच पोशाखी बनला नाही, तो अक्षरशः आदिवासींसारखेच आयुष्य जगला. अतिशय काटक असलेला जिम निरिक्षण करण्यात निष्णात होता, तो जंगलात असताना कोणत्याही डबक्यातील पाणी न शंका बाळगता पीत असे. लेखक म्हणून जागतिक कीर्ती मिळवून दिलेली त्याची पुस्तके त्याने केवळ स्मरणावर लिहिली आहेत. त्याने कधीच त्याच्यासाठी डायरी ठेवून त्याच्या नोंदी केल्या नाहीत. आपल्या हयातीत त्याने एकूण पंचेचाळीस नरभक्षक वाघ मारल्याची नोंद आहे. कुमाऊ आणि गढवाल इथल्य़ा लाखो लोकांची त्याने मरणाच्या भयानक भीतीपासून सुटका केली. पण असे असले तरी जंगलाला आग लावणे, पाण्यावर बसून शिकार करणे, कारण नसताना जनावर मारणे या गोष्टीचा त्याला अतिशय राग होता. तो शिकारी असला तरीही निसर्गाचा समतोल बिघडणार नाही इतकीच शिकार करणारा, नियम पाळणारा शिकारी होता. शाळा, कॉलेज, हॉस्पिटल अशा ठिकाणी तो जंगलावर व्याख्याने देत असे. त्यामध्ये तो जंगलातील जनावरे कोणता आवाज काढून एकमेकांशी बोलतात, वाघ उठला की पाखरं कसे इशारे देतात ह्याचे प्रात्यक्षिक तो दाखवे. वाघ झाडाझुडूपात दिसेनासा होताना त्याचे आवाज कसे बदलत जातात हे तो दाखवत असे. पण व्याख्यानाच्या शॆवटी वने, आणि त्यातील जीव यांचा संभाळ करणे आपल्या सगळ्याच्या हिताचे आहे हे तो आवर्जून सांगत असे. तराईतील प्राण्यांची, पक्ष्यांची छायाचित्रे त्याने काढली आहेत. तोंडाने आवाज काढून वाघाला जवळ बोलावायचे विलक्षण कसब त्याच्याकडॆ होते. 1955 मध्ये प्रसिध्द झालेले ‘ट्री टॉप्स’ हे त्याचे शेवटचे पुस्तक. पुस्तकाच्या शेवटी पक्षीतज्ञ डॉ. सलीम अली आणि मारूती चितमपल्ली यांच्या वरचे दोन छोटे लेख आहेत. सगळेच लेख आपल्याला भारावून टाकणारे. कोणत्या मूशीतून अशी माणसे जन्माला येत असतील. अशी कोणती प्रेरणा असेल की ज्यामुळे ती असे आपल्या दृष्टीने वेडे साहस करायला धजत असतात, आपल्या सारख्यांना हे कळणं ही कठीण आहे आणि जरी कळले तरी आपली रोजची रुळलेली वाट सोडून आपण अशा अनवट वाटांवर जायला तयार तरी होऊ का? असे अनेक प्रश्न आपल्या मनात नक्कीच तयार होतात हीच त्या पुस्तकाची ताकद आहे असे मला वाटते. ...Read more

MAHASAMRAT ZANZAVAT
MAHASAMRAT ZANZAVAT by VISHWAS PATIL Rating Star
वाचक

🚩शिवजयंतीच्या हार्दिक हार्दिक शुभेच्छा🚩 महासम्राट या सिरीज मधील खंड पहिला झंजावात आज वाचून पूर्ण झाला. विश्वास पाटील यांचे संभाजी वाचले होते तेव्हा मला वाटून गेले होते की याच लेखकांनी शिवरायांबद्दल पण लिहिले पाहिजे. मध्यंतरी ही जेव्हा बातमी कळली तव्हा खूप आनंद झाला. छत्रपती शिवरायांवरील अशा मालिकेची मराठीत नितांत आवश्यकता होतीच. पुस्तक सुरू होते ते थोरले महाराज शहाजीराजे यांच्या घोडदौडीपासून. अधे-मध्ये भोसले परिवाराचा इतिहास सुद्धा अनुभवायला मिळतो. दख्खन मध्ये वावरत असणाऱ्या जुलमी परकीय सत्ता त्यांनी ,माजवलेला हल्लकल्लोळ शहाजी महाराज यांची धावपळ येणारे कठीण प्रसंग यानंतर वाचक प्रवेश करतो तो छत्रपती शिवरायांच्या आयुष्यात. प्रतिकूल परिस्थितीत झालेला जन्म बंगलोर मधील दिवस पुण्यातील दिवस स्वराज्य स्थापना लोकप्रशासन. उत्तम करव्यवस्था सैनिकांचे प्रशिक्षण या बाबी हायलाईट केलेल्या आहेतच शिवाय पाठ्यपुस्तकातून वगळलेले अनेक प्रसंग संदर्भ या पुस्तकात वाचायला मिळतात पुरंदर बद्दलचे वेगळे संदर्भ त्यांचे महत्त्व जावळीचे प्रकरण आणि पुस्तकाचा शेवट होतो तो अफजलखानाचा वध या प्रकरणाशी. यानंतर आता याच सिरीजचा दुसरा खंड Rankhaindal वाचणार आहे. ऐतिहासिक पात्रे त्यांचे वर्णन आजूबाजूचा परिसर आणि घटना लेखकांनी जिवंत केल्या आहेत. त्यामुळे इतिहासाचा रियल आस्वाद घ्यायची संधी मिळते ...Read more