* Front & back cover images are for illustration purposes only and the price of book is sold separately.
  • Original Book Title: ZIMZIM
  • Availability : Available
  • ISBN : 9788171612932
  • Edition : 4
  • Weight : 0.00 gms
  • Pages : 144
  • Language : MARATHI
  • Category : ESSAYS
  • Available in Combos :V.S KHANDEKAR COMBO SET
Quantity
Buying Options:
  • Ebooks:
  • Print Books:
SHORT ESSAYS FROM ZIMZIM DESCRIBES A STORY WITH SENSORY DESCRIPTIONS. V.S.KHANDEKAR NOT ONLY TELLS STORY, BUT ALSO MAKE A POINT BY GIVING REASONS. IN THESE ESSAY’S A WRITER TRIES TO CONVINCE HIS READERS TO ADOPT HIS POSITION ON A POINT OF VIEW OR ISSUE AFTER HE PROVIDES THEM SOLID REASONING IN THIS CONNECTION.
‘‘कुठल्याही वस्तूची दुर्मीळता झाली की तिची किंमत वाढू लागते. हा अर्थशास्त्राचा सिद्धान्तच वासंतिक वायुलहरींच्या लोकप्रियतेच्या मुळाशी आहे. वर्षाकालातल्या उद्दाम वायाच्या बाबतीतही आपली अशीच वंचना होत आली आहे. मदोन्मत्त हत्तीने शुंडादंडाने सुंदर उद्यान उद््ध्वस्त करावे, त्याप्रमाणे धूळ उधळीत आणि वृक्षवेली उन्मळीत थैमान घालणाया झंझावाताचे जगाने कौतुक करावे, ही प्रथमदर्शनी मोठी विचित्र गोष्ट वाटते. पण मनुष्य बाह्यत: कितीही सुधारला तरी त्याचे मन हे लहान मुलाचेच मन राहते. त्याला भव्यतेचा सदैव मोह पडतो. डोळे दिपविणाया गोष्टीप्रमाणे अंगावर रोमांच उभ्या करणाऱ्या गोष्टींत काव्य आहे, असे त्याला वाटते. म्हणून तर जगात विध्वंसकांची अजून पूजा केली जाते. रक्ताच्या नद्या वाहविणायांची नावे इतिहास अभिमानाने उच्चारतो. पण एखाद्या नंदादीपाप्रमाणे शांतपणाने तेवत राहणाया, जग आहे त्यापेक्षा थोडे का होईना अधिक चांगले व्हावे म्हणून आयुष्यभर मूकपणाने काम करीत राहणाया माणसाची त्याला आठवणसुद्धा राहत नाही.’’ अंतर्मुख करणारे, नवी दृष्टी देणारे लघुनिबंधसंग्रह.
Video not available
No Records Found
No Records Found
Keywords
# 11TH JANUARY #YAYATI #AMRUTVEL #RIKAMA DEVHARA #SONERI SWAPNA- BHANGALELI #SUKHACHA SHODH #NAVI STRI #PAHILE PREM #JALALELA MOHAR #PANDHARE DHAG #ULKA #KRAUNCHVADH #HIRVA CHAPHA #DON MANE #DON DHRUV #ASHRU #SARTYA SARI #ABOLI #SWAPNA ANI SATYA #PHULE AANI KATE #JEEVANKALA #PAKALYA #USHAAP #SAMADHIVARLI PHULE #VIKASAN #PRITICHA SHODH #DAVABINDU #CHANDERI SWAPNE #STREE AANI PURUSH #VIDYUT PRAKASH #PHULE ANI DAGAD #SURYAKAMLE #SURYAKAMLE #DHAGAADACHE CHANDANE #DHAGAADACHE CHANDANE #PAHILI LAT #HASTACHA PAUS #SANJVAT #AAJCHI SWAPNE #PRASAD #CHANDRAKOR #KALACHI SWAPNE #ASHRU ANI HASYA #GHARTYABAHER #KAVI #MURALI #BUDDHACHI GOSHTA #BHAUBIJ #SURYASTA #ASTHI #GHARATE #MADHYARATRA #YADNYAKUNDA #SONERI SAVLYA #VECHALELI PHULE #KALIKA #MRUGAJALATIL KALYA #KSHITIJSPARSH #SUVARNAKAN #VANDEVATA #DHUKE #KALPALATA #MANDAKINI #AJUN YETO VAS FULANA #TISARA PRAHAR #VASANTIKA #RANPHULE #AVINASH #HIRWAL #MANJIRYA #SANJSAVLYA #MUKHAVATE #VAYULAHARI #MANZADHAR #CHANDANYAT #SAYANKAL #ZIMZIM #PAHILE PAN #ADNYATACHYA MAHADWARAT #VANHI TO CHETVAVA #GOKARNICHI PHULE #DUSARE PROMETHEUS : MAHATMA GANDHI #RANG ANI GANDH #RESHA ANI RANG #VAMAN MALHAAR JOSHI : VYAKTI ANI VICHAR #GOPAL GANESH AGARKAR : VYAKTI ANI VICHAR #KESHAVSUT : KAVYA ANI KALA #RAM GANESH GADAKARI : VYAKTI ANI VANGAMAY #PRADNYA ANI PRATIBHA #SAHITYA PRATIBHA : SAMARTHYA ANI MARYADA #GADHAVACHI GEETA ANI GAJRACHI PUNGI #SASHACHE SINHAVALOKAN #PAHILI PAVALA #EKA PANACHI KAHANI #RUTU NYAHALANARE PAN #SANGEET RANKACHE RAJYA # V. S. KHANDEKARANCHI KAVITA #TEEN SAMELANE #SAHA BHASHANE #ABHISHEK #SWAPNASRUSHTI #TE DIVAS TEE MANASE #SAMAJSHILPI #JEEVANSHILPI #SAHITYA SHILPI # AASTIK #SUSHILECHA DEV #RAGINI #MUKYA KALYA #INDRADHANUSHYA #ANTARICHA DIVA #NAVE KIRAN #AGNINRUTYA #KAVYAJYOTI #TARAKA #RANGDEVTA #फुले आणि दगड #सूर्यकमळे (अनु.) #ढगाआडचे चांदणे #पहिली लाट #हस्ताचा पाऊस #सांजवात #आजची स्वप्ने #प्रसाद #चंद्रकोर #कालची स्वप्ने #अश्रू आणि हास्य #घरट्याबाहेर #कवी #मुरली #झिमझिम
Customer Reviews
  • Rating StarDAINIK LOKMAT 15-04-2018

    प्रतिभावंत ललित निबंधकार... खांडेकरांचे अभिजात ललित निबंध आपल्याला त्यांच्या विस्तृत अनुभव विश्वात घेऊन जातात, त्यांच्या तरल, कल्पनाशक्तीचे दर्शन घडवतात, आणि सुंदर भाषाशैलीने प्रभावित करतात. ते वाचत असताना आपल्या लक्षात येते, की प्रतिभासंपन्न ललित नबंधकाराला विषयांची कमतरता कधी जाणवतच नाही. कारण साध्या विषयातला अपेक्षित आनंद किंवा मोठा आशय शोधून काढणे हे कवीप्रमाणे लघुनिबंधकाराचेही कार्य असते. त्यामुळेच लोकांना क्षुद्र आणि निरर्थक वाटणाऱ्या विषयातलासुद्धा आनंद त्याला हळुवारपणे टिपता येतो आणि वाचकांपर्यंत पोहोचवता येतो. -अरविंद बोंद्रे ...Read more

  • Rating StarDAINIK LOKMAT 11-12-1993

    रोजच्या पाऊलवाटेवरून फुफाटा तुडवीत चालत असताना कडेचं तोडकी सावली देणारं एखादं झाड क्षणभर विसावून पुन्हा फुफाट्यातून चालत असताना अचानक पावसाच्या धारा याव्या आणि मृदगंधाच्या पायघड्यांनी पावलं खिळून रहावी असं आसमंताचं देखणं रूप किती मोहक, हवसं ! असचं काीसं ‘झिमझिम’ या लघुनिबंध संग्रहाबद्दल म्हणता येईल. वि. स. तथा भाऊसाहेब खांडेकर हे साहित्यक्षेत्रातल मानाचं ‘पान’... भाऊसाहेबांच्या सिद्धहस्त लेखणीतून साकारलेलं प्रत्येक पान जीवनाचा अर्थ उलगडून सांगणारं... तुम्ही, आम्ही अनुभवलेलं, अनुभव घेत असलेलं अनुभवयला येणारचं असं जीवनाचं तत्त्वज्ञान अगदी सहजरीत्या सांगण्याची शैली अत्यंत परिणमकारक आहे, त्यामुळेच तर खांडेकरांची कादंबरी जशी मनाची पकड घेते तसेच लघुनिबंध वाचतानाही जाणवते... ‘लघुनिबंध म्हणजे अलंकारिक शब्दात तत्त्वज्ञान सांगणे’ असं जे एक चित्र आपल्या मनात असतं ते खांडेकरांचे लघुनिबंधसुद्धा किती वाचनीय असू शकतो हे स्पष्ट होते. झिमझिम या लघुनिबंध संग्रहात एकूण बावीस लघुनिबंधांचा समावेश आहे. यातील विषयही अगदी आपल्या दैनंदिन जीवनात घडणाऱ्या घटनांचे चित्रण म्हटल तरी फारसे वावगे ठरणार नाही. पाहुणे, घड्याळ, रात्रीचा पोषाख, न्हाणीघर, ध्रुवतारा यासारख्या परिचयातील घटकांवर इतके सूक्ष्म अवलोकन वाचून आपणही नव्यानं ह्या गोष्टीकडे पाहू लागतो. ‘हिवाळा’ या लघुनिबंधात खांडेकर वर्णन करताना म्हणतात. ‘आपल्याला न आवडणाऱ्या गोष्टी क्षुद्र लेखण्यात माणूस किती पटाईत आहे, पहा ! हिवाळ्यात या गार वाऱ्याविषयी जो तो तुच्छतेने आणि तुसडेपणाने बोलत होता ! वसंत ऋतूतल्या वाऱ्याच्या झुळकांना ‘वायुलहरी’ या नाजूक नावाने संबोधणारे आणि वर्षाकाळातल्या बेछूट वाऱ्याला ‘झंझावात’ हे काव्यमय नाव देणारे जग थंडीची ‘साथ’ करणाऱ्या वाऱ्याला अगदी नालायक मानीत होते. वासंतिक वायुलहरीचे साम्य किंवा झंझावाताचे तांडव यांच्यातले काव्य हिवाळ्यातल्या वाऱ्यात नसेल ! पण काव्य हा काही जीवनाचा आत्मा नव्हे, तो त्याचा एक अलंकार आहे आणि दोन ऋतुतल्या वाऱ्यातलया काव्याचे स्वरूप तरी काय ? पाहुण्यांना मोहक वाटलेल्या रानवेलींच स्वर स्वरूप आणि त्याबद्दलची चिकित्सा ‘वनलता’ या निबंधांतून सुरेख रेखाटलीय. ‘नवा कायद्यातले’ भविष्याविषयींचे तत्वज्ञान तुम्हा आम्हाला सहज पटते. भविष्यबंदीचा कायदा झाला, तर चारी बाजूंनी नीरस झालेले या माणसाचे जीवन अधिकच भकास होईल. जीवनात भव्य, रम्य, उत्कंट किंवा उदात्त असे काहीतरी असू शकते याचा ज्यांना कधीच अनुभव येत नाही त्यांना साप्ताहिक भविष्ये या आपल्या आयुष्यातल्या फार महत्त्वाच्या गोष्टी वाटाव्यात यात नवल ते कसले ? ‘नवे व्याकरण’ मधला जो नवा अर्थ लेखकांने सांगितला आहे. तो निश्चितच उदात्त, भव्य आहे. व्याकरणाच्या पठडीतला नियम आणि त्यानुसार बनलेली मानवी प्रवृत्तीवर हल्ला करताना खांडेकर म्हणतात. या व्याकरणाने तीन पुरुषांची तीन भिन्न रूपे कशाला निर्माण केली ? व्याकरणात जर केवळ प्रथम पुरुष रूप असते तर समाजाचे चित्रच बदलून गेले असते. पण द्वितीय, तृतीय पुरुष रूपाने माणूस स्वत:ची जबाबदारी झटकून वागू लागला. जो तो ‘सत्य बोला’, ‘परोपकार करा’, ‘मुक्या प्राण्यांवर दया करा’ असा उपदेश दुसऱ्याला करायला लागला. ‘मी परोपकार करतो’ असे म्हणण्याची आवश्यकता कुणालाच वाटेना. ओझे वाटून घ्यायची पाळी आली, ती त्यातला जडभाग दुसऱ्याच्या शिरावर लादायचा, हा मनुष्य स्वभावच आहे! व्याकरणाने तीन पुरुष कल्पून नेमके याच गोष्टीला उत्तेजन दिले, त्यामुळे जग सुधारण्याची जबाबदारी द्वितीय व तृतीय पुरुषांवर टाकून प्रथम पुरुष नामानिराळा राहिला ! यामुळे मानवी जीवनात दु:खे निर्माण झाली. सुरुवातीपासून व्याकरण शिकत असतानाही आपण कधी त्याकडे इकडे ‘डोळसपणे’ पाहिले नव्हते. उंच उडी, आवाज, धागा, तीन लाख सुनीते, सुविचार, कल्पना, आत्मचरित्रे या सारख्या लघुनिबंधातूनही खांडेकरांनी त्या-त्या घटकाकडे नव्याने बघण्याचा मार्ग वाचकांना दाखवला आहे. अगदी साध्या, सोप्या शब्दांत वाचणाऱ्याला मनोमन पटेल असं सत्य सांगण्याची हातोटी उत्तमच आहे. शेक्सपिअरचा ‘हॅम्लेट’, गांधींचा अहिंसावाद नेपोलियनची निडरता, शॉची नाटके यांचा ओघाने येणारा उल्लेख ‘दोन ध्रुव’ तली धोंडू मोलकरणीची झुणका-भाकर आणि वाकळीची ऊब झिमझिममधल्या पाहुण्यांच्या पंगतीची मानकरी होते, तेव्हा त्या-त्या व्यक्तिरेखेमधली लेखकाची ओढ नव्याने दिसते. ‘व्युत्पत्ती’, ‘सत्यंम ब्रूयात प्रियं ब्रूयात’ ‘पाच मिनिटे आणि एक तरुणी’ यातील रेखाटन सुरेख आहेत. मेहता पब्लिशिंगतर्फे प्रकाशित करण्यात आलेली झिमझिम हा वि. स. खांडेकर यांच्या लघुनिबंधाची द्वितीयावृत्ती वाचनीय आहे. चंद्रमोहन कुलकर्णी यांचे सुरेख मुखपृष्ठ पुस्तकाच्या आकर्षणात भर घालणारे आहे. ...Read more

Write Your Own Review
  • Default typing language is Marathi. To type in English press Ctrl+G key combination
Submit Review

Related Books

People Who Bought This Item Also Bought

Latest Reviews

SHRIMAN YOGI
SHRIMAN YOGI by RANJEET DESAI Rating Star
Sacchit Erande

श्रीमान योगी.... हे नक्की चरित्रलेखन आहे की आत्मकथन असा पानोपानी प्रश्र्न पडावा इतक्या मधूर आणि आत्मीय शब्दसंपन्नतेत सखोल मांडणी तेही भावनीक ओल कुठेही हलू न देता. एखाद्याच्या डोक्यावरची सगळी कर्जे फिटली तरी महाराजांनी हिंदू म्हणून जगण्याचे सौभा्य मिळवून दिले त्याचे ऋण फेडणं कोणांसही केवळ अशक्य! आणि ते कदाचित फिटूही नये... नपेक्षा ते फेडण्याची अवकात असलेला या भुमंडलावर अवतारित होऊच शकत नाही! 🚩🚩🚩🚩🚩 ...Read more

BARI
BARI by RANJEET DESAI Rating Star
Prasad Natu

मला आठवते आहे, 2011-14 या काळांत आम्ही कोल्हापूरला होतो,तेव्हाची गोष्ट. मी बँक ऑफ इंडियाच्या कोल्हापूर मुख्य शाखेला वरिष्ठ प्रबंधक (कर्ज विभाग) होतो. “हॉटेल कृष्णा” चे प्रपोजल आमच्या कडे आले होते. त्या निमित्ताने स्वामीकार रणजीत देसाई ह्यांचे मेव्हण श्री.उदयसिंह शिंदे आणि त्यांचे सुपुत्र श्री. सिद्धार्थ शिंदे ह्यांचा परिचय झाला.आपले समूहाचे कर्ताधर्ता श्री. कृष्णा दिवटे सर ह्यांचा कोल्हापूर मधे कुणाशी परिचय नसेल अशी व्यक्ति भिंग घेऊन शोधावी लागेल.एक दिवस ते मला म्हणाले, स्वामीकार रणजीत देसाई यांचे गांव कोवाडला चलता का.शनिवारी,संध्याकाळी कार्यक्रम आहे.रणजीत देसाई यांची पुण्यतिथि होती. प्रसिद्ध गायक राहुल देशपांडे देखिल येणार आहेत.त्यांचा कार्यक्रम देखील होईल.साहित्य आणि संगीत असा दुर्मिळ योग एकत्र येणं हे मोठ्या भाग्याचे.मी लगेच जाऊया म्हटले.त्या प्रमाणे साधारणतः संध्याकाळी 4.00 कडे मी,माझी पत्नी सौ भावना आणि श्री दिवटे सर आणि सौ. वहिनी असे चौघे आम्ही गेलो.तिथे बऱ्याच नवीन गोष्टी समजल्या.जसे रणजीत देसाई आणि प्रसिद्ध गायक वसंतराव देशपांडे ह्यांची घट्ट मैत्री होती.दरवर्षी कोवाड येथे त्यांचे येऊन रहाणे हे कळले.रणजीत देसाई ह्यांचे घर बघायले मिळाले,ज्याचे स्मारकांत रूपांतर झाले,त्यांचे साहित्य,त्यांचे हस्त-लिखित,राहुल देशपांडे यांच्याशी झालेली वैयक्तिक ओळख.हे सारे कधी विसरता येणार नाही.श्री.शिंदे ह्यांनी मला साहित्याची आवड म्हणून स्वामीकारांची 2-3 पुस्तके मला भेट म्हणून दिली.त्यातले एक पुस्तक म्हणजेच “बारी”.रणजीत देसाई ह्यांची पहिली कादंबरी.कथाकार म्हणून सुरुवात केलेल्या देसाई यांची ही पहिली कादंबरी. ह्या कादंबरीस प्रसिद्ध साहित्यिक श्री.वि.स.खांडेकर ह्यांची प्रस्तावना लाभली आहे. रणजीत देसाई ह्यांनी कादंबरीचा विषय त्यांच्या दृढ परिचयात असलेला भूभाग निवडला.कोल्हापूर ते बेळगाव रस्त्यावर सुतगट्टी नावाचे गांव लागते.तिथून 15-20 किमी आंत काकती नावाचे गावं लागते.ह्या गावापर्यंत अगदी गहिऱ्या जंगलाने वेढलेली वाट ही सुतगट्टीची बारी म्हणून ओळखली जाते.त्या जंगलात गुजराण करणाऱ्या बेरड जमातीची ही कथा आहे.ही कादंबरी लिहिण्यासाठी त्यांनी ह्या भागात राहणाऱ्या बेरड जमातीचे जीवन अगदी जवळून पूर्ण सहानुभूतीने पाहिले.ही कादंबरी वाचतांना हे पदोपदी लक्षात येतं की शहरातल्या आलीशान बंगल्यात बसून चितारलेले हे ग्रामीण जीवन नाही.त्यातील प्रत्येक प्रसंगात जिवंतपणा आढळतो. कारण रणजीत देसाईनी जवळपास 3-4 वर्ष ह्या भागात राहून त्या जीवनाचा जवळून अभ्यास केला. आपल्या समोरच सारे घडते आहे असे वाटू लागते.मला आठवते आहे की ही कादंबरी मी जेंव्हा पहिल्यांदा वाचली.त्यातील पात्रांची निवड,त्यांचे स्वभाव दर्शन, निसर्ग चित्रण, तेथील समस्या आणि स्वातंत्र्यानंतर बदलत चाललेले जीवनमान.हयात कुठेही काल्पनिकपणा वाटत नाही. वि.स.खांडेकर ह्यांनी लिहिलेली प्रस्तावना त्यांच्या साहित्यिक विद्वतेचा परिचय करून देणारी आहे.सर्वसाधारणपणे आपण पुस्तक चाळतो तेंव्हा आपण प्रस्तावनेकडे दुर्लक्ष करतो.पण मित्रांनो, प्रस्तावना देखील अवश्य वाचा.ही कादंबरी तेग्या ह्या नायकाच्या अगदी तरुण वयापासून ते म्हातारपणा पर्यन्तची कहाणी आहे.पण ही कहाणी केवळ तेग्याची नसून त्याच्या भोवती फिरणाऱ्या आणि गुंफलेल्या बेरड जमातीची कथा आहे. रणजीत देसाई यांची ही पहिली कादंबरी आहे हे कुठेच जाणवत नाही. कादंबरी वाचतांना लक्षात येते की,कोल्हापूर ते बेळगाव रस्त्यावर येणाऱ्या जाणाऱ्या वाहतुकीवर रात्रीच्या वेळेस दरोडा घालून आणि जंगलातून लाकडे तोडून ती विकणारी,आणि त्यावर गुजराण करणारी ही बेरड जमात.स्वातंत्र्य मिळण्याच्या आधी पासून ते स्वातंत्रोत्तर काळात ह्या जमातीच्या सामाजिक आणि आर्थिक जीवनावर झालेल्या बदलांचे खूप सुरेख वर्णन ह्या कादंबरीत चितारले आहे.तेग्या हा गावचा नाईक असतो आणि ही वाटमारी किंवा दरोडे त्याच्या नेतृत्वाखाली घातले जातात.गावात ह्या तेग्याचा मोठा दरारा.कादंबरीच्या सुरुवातीलाच असे दाखविले आहे की,तेग्या जंगलातून वस्तीच्या रोखाने परतत असतांना,त्याला नदीच्या पाण्यात काही खळबळत असल्याची चाहूल लागते.त्याला वाटते कुणी तरी जंगली जनावर असावे.म्हणून तो शिकारीच्या उद्देश्याने तिकडे वळतो.तर नदीच्या काठाला एक व्यक्ति उभी असल्याचे त्याला दिसते.ती व्यक्ति त्याच्या भात्यातले मासे आपल्या स्वतःच्या घोंगडीच्या खोळीत टाकताना दिसते.तो त्या व्यक्तीस तसे करण्यापासून आडवायला जातो.तर त्याच्या लक्षात येत की,ती व्यक्ति म्हणजे एक स्त्री आहे.ती 15-16 वर्षाची एक तरुणी असते.ती सहजासहजी त्याचे मासे परत देत नाही.तिच्याशी झटापट करताना,त्या तरुणीच्या लक्षांत येते की,तेग्याची फरशी (हल्ला करण्यासाठीचे शस्त्र) ही झाडांत अडकली आहे.ती शिताफीने ती फरशी मिळविते आणि तेग्यावर उगारते.मी चेन्नटी गावच्या कल्लूची नात आहे अशी आपली ओळख देत, ती त्याची फरशी नदीत फेकून दिसेनाशी होते. तेग्या काही काळ तसाच उभा रहातो.तो बेरवाडीचा नायक असतो,म्होरक्या असतो.त्याला एका तरुणीने फसवावे आणि डोळ्या समोर त्याची फरशी घेऊन जावे.हे त्याला फारसं रुचत नाही.तो बेरडवाडीत येतो.तिथे तो त्याचा मामा मल्ला सोबत रहात असतो.घरी पोहोचल्यावर त्याचा मामा फरशी बद्धल विचारतो.(ती त्याच्या वडिलांकडून आलेली वारसाने फरशी असते) तो खोटच सांगतो की चंद्रोजीस दिली.ते मामाला पटत नाही. तेग्या विचार करीत असतो की,आई गेल्यावर गेल्या काही वर्षात घरात कुणी बाई माणूस नाही.तो मामाला म्हणतो त्याला लग्न करायचे आहे.तो घडलेली सगळी हकीकत त्याला सांगतो आणि चेन्नटी गावची कल्लूची नात आहे. तिच्या बाबत काही माहिती आहे का विचारतो.मामा त्याला तिच्याशी लग्न करण्यापासून परावृत्त करण्याचा प्रयत्न करतो.कारण तिच्या भांडकुदळ स्वभावाची मामाला कल्पना असते.पण तेग्या हट्ट धरून असतो की तरी त्याला तिच्याशीच लग्न करायचे आहे.ते दोघे चेन्नटीला जातात.कल्लूला मागणी घालतात.कल्लू तेग्याच्या वडिलांचा खास मित्र असतो.कल्लू लग्नाला तयार देखिल होतो.पण त्याची नात,नागी तिचं नांव असते,ती त्याला विरोध करते.ते दोघेही कल्लूला खूप खूप बोलून निघून जातात.कल्लू त्यांचा गावाच्या वेशी पर्यन्त पाठलाग करतो आणि म्हणतो की तुम्ही तिला रात्री पळवून घेऊन जा.कारण ती तशी तयार होणार नाही.माझी काही तक्रार नाही.दोघांना ते पटते.ते दोघे आणि चंद्रोजी असे तिघेही तिला चेन्नटीला जाऊन पळवून घेऊन येतात.दुसऱ्या दिवशी सकाळी ती घरात दिसत नाही तेव्हा ती पळून गेली असे वाटते.कारण ती घरांत कुठेच नसते.तेग्या आणि मल्ला शोधाशोध करू लागतात.तेग्या आणि मल्ला चेन्नटीला जाऊन कल्लूला विचारतात की तिथे आली कां,पण ती तिथे नसते. तेग्या घरी येतो तर ती घरांत असते.ती त्याला स्वयंपाक करण्यासाठी लाकडे आणायला गेली होती असे सांगते.शेवटी ते दोघे एकमेकांना स्वीकारतात. काळू हा खबऱ्या असतो.तो वाटमारीसाठी सावज आल्याची खबर देत असतो.एकदा चुकीची खबर आणल्याने तेग्याच्या मालकाच्या,इनामदाराच्या बैलगाड्यावर दरोडा टाकला जातो.त्यात इनामदाराची पत्नी असते.तिला पाहून तेग्या त्यांचा लुटलेला ऐवज परत करतो. इनामदारास न सांगण्याचे वचन घेतो.पण त्यांचा गडी बाळू सावकारास सर्व सांगतो. दसऱ्याला,तेग्या नेहमी प्रमाणे इनामदारास बिदागी मागण्यास जातो.इनामदार त्याला हाकलून देतात.तो माफी मागतो पण इनामदार एका अटीवर तयार होतो.तो म्हणतो सरोळीचा पाटील माझा वैरी आहे,त्याचा काटा काढ.तो तयार नसतो. कारण त्याचा जिगरी मित्र चंद्रोजी,पाटलाकडे कामाला असतो.पण तेग्या शेवटी तयार होतो.तो पाटलाचा खून करतो.इनामदार शब्द फिरवितो.त्याला वाचवत नाही आणि रु.5000/- ही देत नाही.त्याला पोलिस पकडून नेतात.त्याचा मित्र काळू त्याच्या साठी वकील करून त्याची फाशी टाळतो.पण तरी जन्मठेप होतेच.त्याची बायको नागी गर्भार असते.तो तिकडे जेल मधे असतांना,इकडे नागी मुलाला जन्म देते.13 वर्षाने तेग्या सुटून येतो तो पर्यन्त मुलगा ईश्वरा मोठा झालेला असतो. तेग्या घरी येतो.तेव्हा बरेच काही बदललेले असते. तो परत आल्या नंतर काही महिन्यातच नागी जळून मरण पावते. देशाला स्वातंत्र मिळालेले असते.त्यामुळे वाटमारीला आळा बसतो.वन विभागाचे काम सुरू होते. वृक्षतोड ऐवजी वृक्षसंवर्धनावर जोर दिला जातो.तेग्याचा मुलगा गावात एक गुरुजी असतात.त्यांच्या संपर्कात येतो.त्यांचे शिष्यत्व पत्करून त्याचे परंपरागत व्यवसाय बंद करतो.हळूहळू त्या गावातील सर्व परंपरागत व्यवसाय बंद होत जातात.लोक उदरनिर्वाहासाठी गावं सोडून बाहेर गांवी जातात. ह्या कादंबरीचा शेवट हा विशेष असा twist and turn वगैरे असलेला नाही. पण माझी इच्छा आहे की ही कादंबरी तुम्ही जरूर जरूर वाचली पाहिजे ह्या साठी शेवट सांगत नाही. मला खरोखर आश्चर्य वाटते की, ह्या कादंबरीवर आधारित एखादा चित्रपट कसा आला नाही किंवा आला असेल तर मला माहित नाही.मित्रांनी प्रकाश टाकावा. ...Read more