* Front & back cover images are for illustration purposes only and the price of book is sold separately.
  • Original Book Title: DENIAL : A MEMOIR OF TERROR
  • Availability : Available
  • Translators : MAITREYEE JOSHI
  • ISBN : 9788184989922
  • Edition : 1
  • Publishing Year : MARCH 2016
  • Weight : 0.00 gms
  • Pages : 312
  • Language : Translated From ENGLISH to MARATHI
  • Category : AUTOBIOGRAPHY
Quantity
Buying Options:
  • Print Books:
IN THIS SKILLFULLY WROUGHT, POWERFUL STUDY, A TERRORISM EXPERT, NATIONAL SECURITY ADVISER (THE ULTIMATE TERRORISTS), AND LECTURER AT HARVARD, RETURNS TO A DEFINITIVE EPISODE OF TERROR IN HER OWN EARLY LIFE AND TRACES ITS GRIM, DAMAGING RAMIFICATIONS. HAVING GROWN UP IN CONCORD, MASS., IN 1973, STERN, THEN 15, AND HER SISTER, A YEAR YOUNGER, WERE FORCIBLY RAPED AT GUNPOINT BY AN UNKNOWN INTRUDER; WHEN THE POLICE REOPENED THE CASE IN 2006, STERN WAS COMPELLED TO CONFRONT THE DEVASTATING EXPERIENCE. THE POLICE INITIALLY TIED THE CASE TO A LOCAL SERIAL RAPIST, WHO SERVED 18 YEARS IN PRISON BEFORE HANGING HIMSELF. STERN`S PAINFUL JOURNEY TAKES HER BACK TO THE TRAUMATIC AFTERSHOCKS OF THE RAPE, WHEN SHE BEGAN TO AFFECT A STERN, HARD VENEER NOT UNLIKE THE STIFF-UPPER-LIP APPROACH TO SURVIVAL HER OWN GERMAN-BORN JEWISH FATHER HAD ASSUMED AFTER HIS CHILDHOOD YEARS LIVING THROUGH NAZI PERSECUTION. COVERING UP HER DEEP-SEATED SENSE OF SHAME WITH ENTRENCHED SILENCE, STERN HAD A CLASSIC POST-TRAUMATIC STRESS DISORDER—WHICH SHE WAS ONLY ABLE TO RECOGNIZE AFTER HER OWN WORK INTERVIEWING TERRORISTS. STERN`S WORK IS A STRONG, CLEAR-EYED, ELUCIDATING STUDY OF THE PROFOUND REVERBERATIONS OF TRAUMA.
फरारी असं म्हणणारी जेसिकास्टर्न,आंतरराष्ट्रीयख्याती ची दहशतवादतज्ज्ञ आणि विरोधाभास असाकी, हीच दहशत तिला स्वत:ला अगदी कोवळ्यावयात अनुभवावी लागली – गनपॉइंटवर केलेल्या बलात्काराच्या रूपानं! तीनहून अधिकत पंयादहशती ची वेदना ती नाकारत राहिली; एका कर्तव्यदक्ष पोलीस ऑफिसरनं तिची केस पुन्हा हातात घेईपर्यंत. एकीकडं झ्ऊएची लक्षणं (आघातोत्तरतणावविकृती) तर दुसरीकडं कर्तृत्वाची उंच भरारी; अशा दोन पातळ्यां वर तिचं जीवनपुढं जात राहिलं. पण तिच्यातल्या संशोधकानं आपल्या बलात्का-याचा अभ्यास करण्याची चालून आलेली ही संधी वाया नाही घालवली. आपला गुन्हेगार ब्रायनबीट,याच्या मित्रपरिवाराच्या तिनं मुलाखती घेतल्या.ब्रायनबीट जिथं राहत होता ते घर ती बघून आली. इतवंचनाहीतर स्वत:चं कुटुंब,स्वत:चं मन यांचं परिशीलन तिनं केलं आणि त्यातून साकारलं हे पुस्तक... एका धाडसी विषया चातितकाच मनमोकळा आढावाघेणारं हे पुस्तक मनाच्या अथांग डोहात डोकावण्याची जिज्ञासा असणा-या प्रत्येक वाचकासाठी! पण, लेखिका तेवढ्यावरच थांबत नाही. जाता-जाता ती सावधतेचा इशाराही देते. बलात्कारा सारख्या अत्यंत घृणास्पद गुन्ह्याला समाज पटकन विसरून जातो; त्या गुन्ह्याच्या गांभीर्याचा अस्वीकार करतो आणि त्याचे परिणाम त्यासमाजाला तसेच पुढच्या पिढ्यांनाही भोगावे लागतात.

No Records Found
No Records Found
Keywords
"#MARATHIBOOKS#ONLINEMARATHIBOOKS#TRANSLATEDMARATHIBOOKS#TBC#TRANSLATEDBOOKS@50% #DENIALAMEMOIROFTERROR #DENIALAMEMOIROFTERROR #डिनायल #AUTOBIOGRAPHY #TRANSLATEDFROMENGLISHTOMARATHI #MAITREYEEJOSHI #JESSICASTERN "
Customer Reviews
  • Rating StarShrikant Adhav

    अलीकडच्या काळात भारतातही स्त्रियांवरच्या बलात्काराच्या, हिंसाचाराच्या बातम्या रोज वाचायला मिळतात. त्यातही अल्पवयीन मुलींवरच्या बलात्काराचं प्रमाण खूप आहे. स्त्रिया विशेषत: मुली या घटनेला कशा सामोऱ्या जात असतील! अनेक मुलींना लैंगिकतेचा, लैंगिक संबंधााकाही अनुभव नसतो, त्यांना काय वाटत असेल? या घटनेनंतरची त्यांची मानसिक स्थिती कशी होत असेल? कशा प्रकारची भीती-दहशत त्यांच्या मनात निर्माण होत असेल? हा प्रसंग पुढच्या आयुष्यात त्या विसरू शकत असतील का? सर्वसामान्य आयुष्य त्या जगू शकत असतील का? अशा अनेक प्रश्नांची उत्तरं आपल्याला डिनायल या पुस्तकात मिळतात. इतकंच नाही तर ज्या बलात्काऱ्यांबद्दल आपल्या मनात तीव्र संताप आणि चीड निर्माण होते, ते असा क्रूरपणा का करत असतील याच्याही मानसिकतेचा तपशीलवार शोध घेतलेला दिसतो. या पुस्तकाची लेखिका आहे जेसिका स्टर्न, नावाप्रमाणेच अतिशय करारी स्त्री. जेसिका हॉवर्ड विद्यापीठात दहशतवाद या विषयाची व्याख्याती आहे.दहशतवाद्यांना भेटून, त्यांच्या मुलाखती घेऊन तिने टेरर इन द नेम ऑफ गॉड आणि द अल्टिमेट टेररिस्ट ही दोन पुस्तकं लिहिली आहेत. जे आपल्या अभिनव कल्पनांनी जग बदलतील अशा सात विचारवंतांपैकी एक म्हणून टाइम मॅगेझिनने तिची निवड केली होती. ती आणि तिची धाकटी बहीण सारा या दोघींवर एका अनोळखी माणसाने पिस्तुलाचा धाक दाखवून बलात्कार केला होता. डिनायल हे जेसिकाच्या स्वानुभवावर आधारित आत्मवृत्त आहे. बलात्कारापूर्वीचं तिचं आयुष्य, बलात्कार होतानाचं आणि बलात्कारानंतरच्या तिच्या मानसिकतेचं तपशीलवार वर्णन जेसिका करते. बलात्कारापेक्षाही तिला जास्त धक्का बसतो तो पोलीस, समाज, नातेवाईक, यांच्या वागणुकीमुळे. पोलीस घटनेचा पुरता तपास करत नाहीत, जेसिकाच्या बोलण्यावर विश्वास ठेवत नाहीत. परिणामी तो बलात्कारी नंतरच्या तीन वर्षांच्या काळात आणखी ४४ मुलींवार बलात्कार करतो. अस्वस्थेबरोबरच गंभीरपणे विचार करायला लावणाऱ्या या पुस्तकाचा अनुवाद मैत्रेयी जोशी यांनी केला आहे. फरारी असं म्हणणारी जेसिकास्टर्न,आंतरराष्ट्रीयख्याती ची दहशतवादतज्ज्ञ आणि विरोधाभास असाकी, हीच दहशत तिला स्वत:ला अगदी कोवळ्यावयात अनुभवावी लागली – गनपॉइंटवर केलेल्या बलात्काराच्या रूपानं! तीनहून अधिकत पंयादहशती ची वेदना ती नाकारत राहिली; एका कर्तव्यदक्ष पोलीस ऑफिसरनं तिची केस पुन्हा हातात घेईपर्यंत. एकीकडं झ्ऊएची लक्षणं (आघातोत्तरतणावविकृती) तर दुसरीकडं कर्तृत्वाची उंच भरारी; अशा दोन पातळ्यां वर तिचं जीवनपुढं जात राहिलं. पण तिच्यातल्या संशोधकानं आपल्या बलात्का-याचा अभ्यास करण्याची चालून आलेली ही संधी वाया नाही घालवली. आपला गुन्हेगार ब्रायनबीट,याच्या मित्रपरिवाराच्या तिनं मुलाखती घेतल्या.ब्रायनबीट जिथं राहत होता ते घर ती बघून आली. इतवंचनाहीतर स्वत:चं कुटुंब,स्वत:चं मन यांचं परिशीलन तिनं केलं आणि त्यातून साकारलं हे पुस्तक... एका धाडसी विषया चातितकाच मनमोकळा आढावाघेणारं हे पुस्तक मनाच्या अथांग डोहात डोकावण्याची जिज्ञासा असणा-या प्रत्येक वाचकासाठी! पण, लेखिका तेवढ्यावरच थांबत नाही. जाता-जाता ती सावधतेचा इशाराही देते. बलात्कारा सारख्या अत्यंत घृणास्पद गुन्ह्याला समाज पटकन विसरून जातो; त्या गुन्ह्याच्या गांभीर्याचा अस्वीकार करतो आणि त्याचे परिणाम त्यासमाजाला तसेच पुढच्या पिढ्यांनाही भोगावे लागतात. ...Read more

  • Rating StarDaily Loksatta Chaturang 4-2-17

    निर्भया ... जेसिका स्टर्न, बलात्काराची एक घटना तिचं आयुष्य पार उलटं पालटं करून गेली, पण तिने आपल्या वेदनेलाच लेखणीचं माध्यम ठरवत दहशतवाद, हिंसा यांच्या मागचं सत्य जगापुढे आणलं. त्यासाठी ती अनेक देशातल्या दहशतवाद्यांना भेटली, त्यांच्या मुलाखती घेतल्ा. तिची ही पुस्तकं म्हणजे जगभरच्या दहशतवादाचा आजवरचा प्रवास ठरली आहेत. त्यासाठी तिला स्वत:मधल्या भीतीशी आधी लढावं लागलं. त्यावर मात करत, निर्भय होत जगभरातल्या पीडितांना आधार देणं, निर्भय करणं हेच तिनं आता आपलं जीवित कार्य ठरवलं आहे. ‘‘तो दिवस होता, सोमवार. तारीख १ ऑक्टोबर १९७३. माझी सावत्र आई लिसा माझ्या सावत्र बहिणींना घेऊन बाहेर जेवायला गेली होती. मी आणि माझी सख्खी बहीण सारा घरीच होतो. लिसाने आम्हाला आमचा ‘गृहपाठ करा,’ असं सांगितलं होतं. आम्ही दोघी आज्ञाधारकपणे आमचं काम करीत होतो. तेवढय़ात एक माणूस आत आला. त्यानं आम्हाला पिस्तूल दाखवलं व म्हणाला, ‘किंचाळू नका. खाली बघा.’ अर्थातच मी खाली बघितलं. मग म्हणाला, तो आम्हाला इजा करणार नाही. आम्ही गप्प बसायचं. ब्र काढला तरी तो आम्हाला ठार करेल. मग शांत राहून, समजूतदारपणे खाली मान घालून, त्याच्या सांगण्यानुसार आम्ही जिना चढून वर गेलो. आमच्या पाठीला त्याचं पिस्तूल टेकवलेलं. त्यानंतर त्याने जे जे काही करायला सांगितलं ते ते आम्ही केलं. नंतर त्यानं माझ्यावर बलात्कार केला. मला काही कळेनासं झालं. मी भानरहित अवस्थेत गेले का? मी त्याच्या आज्ञेप्रमाणे वागत होते का? असेन बहुधा. तसंच असेल! पण आज्ञाधारकपणे वावरणारी ती ‘मी’ कुणी तरी वेगळीच होते. माझ्या वागण्यात विचार आणि कृती यांचा मेळच नसावा. ज्याने माझ्या मनाचा ताबा घेतला, त्यानं माझ्या शरीराला निष्क्रिय, मूक आणि शांत राहण्याची आज्ञा दिली. किती वेळ गेला? माहीत नाही. कुणाचा आवाज? माझ्या बहिणीचा? वेदनेनं मला बाहेर काढलं. तिचं रक्षण मला करायचं होतं; पण त्याने तर आपला कार्यभाग तिच्या बाबतीतही साधला होता. मी भानावर आले; पण ‘ती’ मीच होते का याविषयी मला शंका आहे. तो म्हणाला, ‘पोलिसांना सांगू नका, आणखी गोत्यात याल.’ मी मान डोलावली. तो जाताना म्हणाला, ‘हे तर खेळण्यातलं पिस्तूल आहे.’ गाडीचा आवाज आला. तो गेला. सारा, माझी लहान बहीण आधी भानावर आली. तिने फोन फिरवला. फोन बंद. मी सैरभैर झाले. बलात्कारानंतर मी सुन्न अवस्थेत गेले. सारानेच सावरलं. बाहेर थंडीचा कडाका. तरी तिनंच बाहेर नेलं आणि एका हॉटेलमधून आम्हाला सांभाळणाऱ्या दाईला फोन केला. तिचा कसा विश्वास बसणार? आम्ही सुरक्षित गावात, चांगला शेजार असणाऱ्या घरात होतो; पण ती आली, फॅमिली डॉक्टरांना बोलावून तिनं आम्हाला दवाखान्यात नेलं. आमचे डॅड तेव्हा नॉर्वेला होते. ते कधी तरी आले, पण त्या वेळेपासून माझं जगच बदललं. अजूनही मी माझी मला पूर्णपणे सापडलेले नाहीये..’’ ..अंगावर काटा आणणारी ही सत्य घटना. ती सांगतेय अमेरिकन संशोधक, अभ्यासक डॉ. जेसिका स्टर्न. अमेरिकेतल्या कॉन्कॉर्ड या सुप्रसिद्ध गावात राहणारी. वयाच्या पंधराव्या वर्षी झालेला हा आघात तिनं आणि तिच्या बहिणीनं कसा पचवला असेल याची आपण कल्पनाच करू शकत नाही. तासभर तिथे असणाऱ्या त्या बलात्काऱ्याने दोघी बहिणींवर बलात्कार केला. त्या एका तासात जेसिका पार बदलून गेली. तिच्या आठवणी तिने ‘डिनायल- अ मेमॉयर ऑफ टेरर’ – या नावाने प्रकाशित केल्या आहेत. त्या घटनेनंतर ती पुन्हा कशी उभी राहिली, आपलं मन ताळ्यावर आणून आयुष्य जगण्याचा प्रयत्न ती कसा करत राहिली याची ही कहाणी आहे. ती वाचताना तिच्याबद्दल दु:ख तर होतंच, पण तिच्या धाडसाबद्दल अभिमानही वाटतो, कौतुक वाटतं, आयुष्याचा वेगळा अर्थच जणू सापडतो. तो क्लेशकारक प्रसंग घडल्यावर त्या दोघी बहिणी एकमेकींना धरून होत्या. साराला तर किती तरी दिवस एकटीला झोपायची भीती वाटे. आपल्या घरात सगळे निर्भय आहेत. आपण भिऊन कसं चालेल, डॅड रागावतील या दडपणाने त्या तो प्रसंग मनाच्या तळात दडवत राहिल्या. काळ कुणासाठी कधी थांबत नाही. सावत्र आईने या काळात त्यांना सांभाळले, त्यांना समजून घेत जीवनचक्र चालू ठेवलं. दोघींची शिक्षणं झाली, लग्नं झाली. मुलं झाली. वरवर पाहता ठीक होतं; पण आपल्यासारखं कुणी भीतीला कवटाळून राहू नये, भीती व त्यातून येणारी निराशा लपवू नये, असं काही तरी करायची सुप्त इच्छा जेसिकाच्या मनात होती. ‘मग त्यासाठी तिनं काय केलं?’ असं विचारण्यापेक्षा ‘काय केलं नाही तिनं’ असंच म्हणायला हवं. शाळा संपवून ती कॉलेजमध्ये गेली. त्यानंतर १९८५ मध्ये तिने बर्नार्ड कॉलेजमधून रसायनशास्त्रात बी.ए. केलं. तेव्हा तिचा दुय्यम विषय होता- रशियन भाषा. १९८८ मध्ये अमेरिकेच्या एम.आय.टी. या सुप्रसिद्ध संस्थेतून एम.एस. केलं ते केमिकल इंजिनीयिरगमध्ये. त्या वेळी तिचा विशेष विषय होता, अमेरिकेची तंत्रज्ञानविषयक धोरणे. १९९२ मध्ये तिनं हार्वर्डमधून पीएच.डी. मिळवली ती लोकहितवादी (सार्वजनिक) धोरणांच्या विशेष विषयात. खरं म्हणजे तिला लेखनाविषयीचा अभ्यासक्रम घ्यायचा होता; पण त्यासाठी आवश्यक तेवढे गुण तिला मिळाले नाहीत. रसायनशास्त्र हा तिचा दुसरा आवडीचा विषय होता. तिने रसायनशास्त्रात काम करताना रासायनिक शस्त्रांवर संशोधन केलं, पण तिची तिला जाणीव होत होती की, आपल्याला काही वेगळं शोधायचं आहे. शिकत असतानाच दहशतवाद, हिंसा आणि माणसांमधील खलप्रवृत्ती यांचा अभ्यास करण्याचं तिनं मनावर घेतलं आणि १९८३ मध्ये दहशतवादावरील पहिला लेख तिने लिहिला. टॉक्सिक केमिकल्सचा वापर व केमिकल प्लान्ट्सवरील दहशतवादी हल्लय़ांच्या शक्यतेबद्दल सरकारला सावधानतेचा इशारा देणारा तो लेख होता. राष्ट्राध्यक्ष बिल क्लिंन्टन यांच्या कारकीर्दीत तिने ‘नॅशनल सिक्युरिटी कौन्सिल’ या अमेरिकेच्या उच्च पातळीवरील सुरक्षा समितीत काम केलं ते रशिया, युक्रेन आणि युरेशिया यांच्या बाबतीतील धोरण समितीची संचालक म्हणून. १९९२-१९९४ या काळात ‘लॉरेन्स लिव्हमोर नॅशनल लॅबोरेटरी’मध्ये खास विश्लेषक म्हणून ती काम करीत होती. ते करीत असताना, रशियामधील काही राजकीय घडामोडींमुळे दहशतवाद्यांच्या हाती, अणुशस्त्रांसंबंधित सामग्री लागण्याची शक्यता आहे व ते घातक ठरू शकेल, असा धोक्याचा इशारा तिने दिला होता. २००१ मध्ये ‘टाइम’ या प्रतिष्ठित नियतकालिकाने तिची जगातील सात विचारवंतांमध्ये निवड केली. त्यासाठीचा निकष होता, आपल्या अभिनव कल्पनांनी जग बदलतील असे विचारवंत! माणसांवरील आघात (ट्रॉमा) आणि हिंसा यावर तिने जे लेखन केलं त्यासाठी तिला २००९ मध्ये प्रतिष्ठित अशी ‘गुगनहाईम फेलोशिप’ मिळाली. त्यानंतर आजपर्यंत दहशतवाद, हिंसा व माणसांमधील खलप्रवृत्ती यांचाच ती अभ्यास करत आहे. या विषयातील जागतिक पातळीवरील तज्ज्ञ अशी तिची ख्याती आहे. जनकल्याणासाठी, मानवतेसाठी उपयुक्त असे संशोधन करून तिने काढलेले निष्कर्ष अमेरिकन सुरक्षा खात्यास साहाय्यकारी ठरले आहेत. आजवर तिची चार पुस्तके प्रकाशित झाली आहेत. वेगवेगळ्या दहशतवाद्यांच्या मुलाखतींवर आधारित पहिले पुस्तक, ‘द अल्टिमेट टेररिस्ट्स’ (२००१), ‘टेरर इन द नेम ऑफ गॉड- व्हाय रिलिजस मिलिटन्टस् किल’ (२००४), ‘डिनायल’ (२०१०) आणि दीडेक वर्षांपूर्वी आलेलं ‘इसिस- द स्टेट ऑफ टेरर’ (२०१५). ही पुस्तकं म्हणजे जगभरच्या दहशतवादाचा आजवरचा प्रवासच आहे म्हणा ना! पण केवळ तेवढंच नाही. दहशतवाद्यांच्या मुलाखती घेण्यासाठी ती जगभर फिरली. सौदी अरेबिया, आखाती प्रदेश, पाकिस्तान, भारत, इराक, अफगाणिस्तान, सीरिया, यासारख्या देशांमधून दहशतवाद्यांच्या प्रशिक्षण केंद्रांना भेटी, त्यांच्या प्रमुख, दुय्यम नेत्यांना भेटणं, प्रश्नावली देऊन उत्तरं मिळवणं अशा अनेक मार्गाचा अवलंब करत ती गेली. धार्मिक दहशतवादाचा फार बारकाईने तिने विचार केला आहे. त्याची वेगवेगळी रूपे, त्यामागची कारणे कोणती, त्या संघटनांमधील नवीन भरती कशी होते, त्यांचे क्रौर्य कशातून जन्माला येते हे सांगताना त्यांच्या दृष्टीने सत् आणि असत् यांचे सापेक्ष रूप कसे ठरवले जाते, सामान्य जनतेलाही त्यांचे आकर्षण कसे व का वाटते अशा अनेक गोष्टी तिने यात वर्णन केल्या आहेत. भाषा अगदी सोपी, लिहिण्यातली तळमळ व अचूकता यामुळे तिची पुस्तके ‘वाचलीच पाहिजेत’च्या यादीत पहिल्या दहांमध्ये राहिली. इसिस या संघटनेच्या जन्मापासून तिचे रूप कसे होते, कसे आहे, इतर दहशतवादी संघटनांपेक्षा तिची कार्यप्रणाली कशी वेगळी आहे, आधुनिक तंत्रज्ञानाचा व सोशल मीडियाचा वापर त्यांनी किती प्रभावीपणे केला आहे याचे अतिशय सखोल विवेचन तिच्या या पुस्तकात दिसते. त्यांच्याविरुद्ध आपणही सोशल मीडियाचा प्रभावी वापर कसा करू शकतो हे ती सांगते. दहशतवाद हा आज आपल्यासाठी दूरस्थ विषय राहिला नसून प्रत्येकाच्या जीवनाशी निगडित आहे, कारण तो आपल्या घरात आला आहे. त्याचे रूप विलक्षण क्रूर व भीतीदायक आहे, ते तुम्हाला विळखा घालत आहे तेव्हा सावध राहण्याचा इशारा जेसिका आपल्या लेखनातून सतत देत आहे. यासाठी सरकारी उच्च स्तरावरून तिचे प्रयत्न चालू आहेत. तरीही या साऱ्या उज्ज्वल कारकीर्दीतही तिचं मन अस्वस्थ होतं. तिचं तिला ते कळत होतं. तिला हळूहळू जाणवत होतं की, आपण एकीकडे करारी, निर्भय अधिकारी असलो तरी दुसरीकडे बलात्कारपीडित, लज्जेनं काळवंडलेली एक जेसिकाही आपल्यात आहे. ‘तिला’ आपल्यातून बाहेर काढून मोकळी करणं भाग आहे. आपल्याला दहशतवादाची भीती वाटतेय का? असेल तर ती विघातक आहे, ती काढून टाकायला हवी. तसं होत नाही तोवर आपण असं दोन स्तरांवर जगत राहणार का? अशा विचारांनी ती मध्येच सैरभैर होई. अतिशय भीती आणि आत्यंतिक आनंद या भावना देखील तिला अनुभवता येत नव्हत्या. तिच्या साऱ्या भावनाच जणू गोठून गेल्या होत्या. जेसिकाने दहशतवाद व हिंसा असा विषय जेव्हा निवडला त्या वेळी हा काही अभ्यासाचा विषय म्हणून निवड करण्याजोगा नाही असंच साऱ्यांचं मत होतं. शिवाय स्त्रियांनी यात काम करणं ही गोष्ट असंभवनीय असंच साऱ्यांना वाटत होतं. तिला मात्र याच विषयात काम करण्याची आतून इच्छा होती. असं का? दहशतवाद या विषयात मला का आवड वाटते? त्या विषयाकडे वळताना मला भीती कशी वाटली नाही? असे प्रश्न तिला आधी पडले नव्हते; पण भूतकाळात घडलेल्या बलात्काराच्या त्या घटनेनंतर तिच्यावर झालेला जो परिणाम होता, त्यामुळे ती नकळत या विषयाकडे वळली होती. हा एक विरोधाभासच होता. मोठय़ा आघातानंतर येणाऱ्या तणावामुळे माणसाचे वागणे बदलते. अनेकदा त्याच्या वर्तनात जाणवेल-न जाणवेल अशी विकृती निर्माण होते. त्याला पोस्ट ट्रॉमा स्ट्रेस डिसऑर्डर (ढळरऊ) असे म्हणतात. तिचं तिला हे कळायला, किंबहुना तिला ते स्वीकारायला मात्र तब्बल तेहेतीस वर्षांचा काळ जावा लागला. खरे म्हणजे १९७३ मध्ये पोलीस चौकीत या बलात्काराच्या गुन्ह्य़ाची नोंद झाली. त्याआधी तेथील आजूबाजूच्या परिसरात १९७१ ते १९७३ या काळात तेथे बलात्कारांच्या ४४ पेक्षा अधिक घटनांची नोंद झाली होती असे पोलीस फाइलमध्ये दिसते; परंतु पोलिसांना तेव्हा त्यात काही धागा सापडेना. त्यांनी ती फाइल बंद केली होती. २००६ मध्ये जेसिकाविषयी आस्था असणारा, शाळेतील तिचा वर्गमित्र, पोलीस अधिकारी होता. तो तेथे आला आणि त्याने ती बंद फाइल परत उघडली. तिच्याशी संपर्क साधला. पाठपुरावा करत हे सारे बलात्कार एकानेच केले हे दाखवले. मात्र त्याआधीच अमली पदार्थाचे सेवन करण्याच्या गुन्ह्य़ासाठी त्याच गुन्हेगाराला अठरा वर्षांचा तुरुंगवास झाला होता, त्याने बाहेर आल्यावर आत्महत्या केली, हेही तिला कळले. ती एक प्रकारे मुक्त झाली. आतापर्यंत तिच्या लक्षात आले होते की, कोणत्याही भयानक प्रसंगात आपल्याला भीती वाटत नाही, पण विशिष्ट गंध, क्षुल्लक पण विशिष्ट आवाज, यांच्यामुळे आपण अत्यंत घाबरतो. तसेच दहशतवाद्यांच्या मुलाखती घेताना, दहशतवाद्यांच्या प्रशिक्षण केंद्रांवर त्यांना भेटताना भीती वाटत नाही हे खरे, तरी आपण अनैसर्गिकरीत्या शांत राहतो. त्यावरची एक उपाययोजना म्हणून, मानसशास्त्रज्ञांच्या सल्लय़ानुसार तिने या नकोशा वाटणाऱ्या, मनाच्या तळाशी खोल दडवल्या गेलेल्या आठवणी लिहायला सुरुवात केली. त्यातून किती गोष्टी बाहेर आल्या. ज्या आपल्या मनाशी कबूल करणंही कठीण असतं, त्या गोष्टी मोठय़ा धाडसानं तिनं जगासमोर मांडल्या. ते करताना मनाशी केवढा तरी संघर्ष करावा लागला. कुटुंबाचा, नातेवाईकांचा रोष पत्करावा लागला. एक प्रकारच्या बेभान अवस्थेतच ते लेखन तिनं केलं. भावनांचे वादळ, अनेक पातळ्यांवरील फ्लॅशबॅक, शरम वाटत असतानाही गरज म्हणून अलिप्तता राखत लिहिणं हे सारं दिव्य तिनं पार पाडलं. हेतू कोणता? तर वैयक्तिक, अत्यंत खासगी असं न मानता लिहिलं म्हणजे अशाच पीडितांना आधार वाटेल. बलात्कारासारखा नीच पातळीवरचा गुन्हा समाज पटकन विसरतो, ते करणारा उजळ माथ्याने फिरतो, पण पीडित व्यक्ती वा तिचं कुटुंब मात्र उद्ध्वस्त जीवन जगत राहतात-मरण येत नाही म्हणून! मला वाटतं ‘डिनायल-अ मेमॉयर ऑफ टेरर’ ही केवळ जेसिकाची आत्मकहाणी नाही. अनेक गोष्टींची भीती बाळगत, सत्याचा अस्वीकार करत जगणाऱ्या पीडितांना आणि समाजालाही ती सत्य जाणून घेत, ते समजून घेण्याची प्रेरणा देतेय- भीतीचा, दहशतीचा अस्वीकार करून, आपल्या वेदनेला जाहीर वाचा फोडून! डॉ. मीना वैशंपायन ...Read more

  • Rating StarMILUN SARYAJANI - FEB 2017

    अलीकडच्या काळात भारतातही स्त्रियांवरच्या बलात्काराच्या, हिंसाचाराच्या बातम्या रोज वाचायला मिळतात. त्यातही अल्पवयीन मुलींवरच्या बलात्काराचं प्रमाण खूप आहे. स्त्रिया विशेषत: मुली या घटनेला कशा सामोऱ्या जात असतील! अनेक मुलींना लैंगिकतेचा, लैंगिक संबंधाा काही अनुभव नसतो, त्यांना काय वाटत असेल? या घटनेनंतरची त्यांची मानसिक स्थिती कशी होत असेल? कशा प्रकारची भीती-दहशत त्यांच्या मनात निर्माण होत असेल? हा प्रसंग पुढच्या आयुष्यात त्या विसरू शकत असतील का? सर्वसामान्य आयुष्य त्या जगू शकत असतील का? अशा अनेक प्रश्नांची उत्तरं आपल्याला डिनायल या पुस्तकात मिळतात. इतकंच नाही तर ज्या बलात्काऱ्यांबद्दल आपल्या मनात तीव्र संताप आणि चीड निर्माण होते, ते असा क्रूरपणा का करत असतील याच्याही मानसिकतेचा तपशीलवार शोध घेतलेला दिसतो. या पुस्तकाची लेखिका आहे जेसिका स्टर्न, नावाप्रमाणेच अतिशय करारी स्त्री. जेसिका हॉवर्ड विद्यापीठात दहशतवाद या विषयाची व्याख्याती आहे. दहशतवाद्यांना भेटून, त्यांच्या मुलाखती घेऊन तिने टेरर इन द नेम ऑफ गॉड आणि द अल्टिमेट टेररिस्ट ही दोन पुस्तकं लिहिली आहेत. जे आपल्या अभिनव कल्पनांनी जग बदलतील अशा सात विचारवंतांपैकी एक म्हणून टाइम मॅगेझिनने तिची निवड केली होती. ती आणि तिची धाकटी बहीण सारा या दोघींवर एका अनोळखी माणसाने पिस्तुलाचा धाक दाखवून बलात्कार केला होता. डिनायल हे जेसिकाच्या स्वानुभवावर आधारित आत्मवृत्त आहे. बलात्कारापूर्वीचं तिचं आयुष्य, बलात्कार होतानाचं आणि बलात्कारानंतरच्या तिच्या मानसिकतेचं तपशीलवार वर्णन जेसिका करते. बलात्कारापेक्षाही तिला जास्त धक्का बसतो तो पोलीस, समाज, नातेवाईक, यांच्या वागणुकीमुळे. पोलीस घटनेचा पुरता तपास करत नाहीत, जेसिकाच्या बोलण्यावर विश्वास ठेवत नाहीत. परिणामी तो बलात्कारी नंतरच्या तीन वर्षांच्या काळात आणखी ४४ मुलींवार बलात्कार करतो. अस्वस्थेबरोबरच गंभीरपणे विचार करायला लावणाऱ्या या पुस्तकाचा अनुवाद मैत्रेयी जोशी यांनी केला आहे. – अंजली मुळे पुणे ...Read more

Write Your Own Review
  • Default typing language is Marathi. To type in English press Ctrl+G key combination
Submit Review
PLEASE SEND YOUR AUDIO REVIEW ON editorial@mehtapublishinghouse.com

Related Books

People Who Bought This Item Also Bought

Latest Reviews

ASHI MANASA : ASHI SAHASA
ASHI MANASA : ASHI SAHASA by VYANKATESH MADGULKAR Rating Star
Krishna Diwate

सुलभा प्रभुणे कोवळे दिवस, सत्तांतर, करूणाष्टके अशी अनेक पुस्तके लिहिणारे, जंगल वाटांबद्दल अतिशय आत्मीयतेने लिहिणारे व्यंकटेश माडगूळकर यांची वेगळी ओळख करुन द्यायला पाहिजे असे अजिबात नाही. कॉलजच्या त्या अधाशासारख्या वाचण्याच्या वयात माडगूळकर एकदा हातातपडल्यावर आपण त्यांच्या लेखनाच्या प्रेमात कधी पडलो हे समजतच नाही. अतिशय बारकाईने केलेले निरिक्षण, प्रत्येक अनुभव अतिशय मनापासून घेतलेला, अतिशय साधी सरळ पण थेट हृदयाला हात घालणारी त्यांची भाषा, ह्या त्यांच्या सगळ्याच गोष्टी अतिशय सुरेख आहेत. त्यांनीच लिहिलेले हे आणखी एक पुस्तक म्हणजे अशी माणसे : अशी साहसं. माडगूळकर स्वतः कायमच वेगळ्या वाटांनी चालत राहिले. त्यामुळे स्वतःच्या पावलांनी नव्या वाटा पाडणारे, कितीही कष्टदायक प्रवास असला तरी आपल्याला हवे ते मिळविण्याचा ध्यास घेतलेली माणसे हा त्यांच्या आवडीचा भाग. अशा अनेक लोकांची पुस्तके त्यांच्या संग्रहात असल्याने त्यांच्या वर वेळोवेळी लेख लिहिले. ते वाचकांना अतिशय भावले. त्यामुळे ही पुस्तके कुठे मिळतील? लेखकांबद्दल अधिक माहिती विचारणारे प्रश्न वाचक करत असत. तेव्हा श्री. ह.मो. मराठे हे किर्लोस्कर मासिकाचे संपादन करत होते. त्यांनी माडगूळकरांना अशा साहसी संशोधकांवर लेख लिहिण्याची विनंती केली. त्यानुसार सामान्य वाचक, वन्य प्राण्यांवर प्रेम करणार्‍या, वेगळेच साहस करण्याची आवड असणार्‍यांना ओळख व्हावी म्हणून हे लेख लिहिले आहेत. ह्या पुस्तकात एकूण 8 लेख आहेत. जिम कॉर्बेट, सलीम अली, जेन गुडाल, फर्ले मोवॅट, मारूती चितमपल्ली वगैरे नावे आपल्या सर्वांच्याच परिचयाची आहेत. पण तरीही सगळेच फक्त जंगलात हिंडणारे नाहीत. तर नाईल नदी एकट्यानेच पार करणारा कूनो स्टुबेन आहे, सिंदबादसारखा सात सफरी करणारा टिम सेव्हरिन आहे. प्रत्येकाची गोष्ट वेगळी, प्रत्येकाचे त्यामागची कारणे वेगळी पण झपाटलेपण हे सगळ्यांमध्ये सारखॆच आहे. आपण एखादी अत्यंत अवघड गोष्ट ठरविणे आणि मग त्याचा न कंटाळा करता पाठपुरावा करणे हे सोपे नाही. ते ‘येरा गबाळ्याचे काम’ नाही. पहिला लेख टिम सेव्हरिनवरचा आहे. स्वतः आयरिश. भूगोल विषयाचा अभ्यासक, त्याने सिंदबादच्या सात सफरी वाचल्यावर ह्या गोष्टी खर्‍या आहेत का हे शोधण्यासाठी वयाच्या बेचाळीसव्या वर्षी आपणही असा प्रवास करू या हे ठरविले. त्याप्रमाणे तयारीला लागला. त्यासाठी त्याने नवव्या शतकातील जहाजे कशी असत, अरबी व्यापाराचे स्वरुप काय होते हे सर्व अभ्यासायला सुरुवात केली.बरीच शोधाशोध केल्यावर त्याला सोळाव्या शतकाच्या सुरुवातीचा नकाश मिळाला. एकही खिळा ना वपरता अरबी जहाजे तयार होत असत ही माहीती मिळल्यावर तो त्याच्या शॊधासाठी ओमानला गेला. बरेच निरिक्षण केले. या मध्ये बहुधा त्याची इच्छाशक्ती फार जबर असणार त्यामुळे ओमानच्या सुलतानाने ह्या त्याच्या संपूर्ण सफरीचा खर्च करण्याची तयारी दाखवली. मग तिथंपासून ते जुन्या पध्दतीने जहाज बांधणे व ते प्रत्यक्ष पाण्यात उतरवणे हा अतिशय रोमहर्षक प्रवास पुस्तकातूनच वाचायला हवा. नंतर त्या सोहर जहाजातून पुढचा केलेला प्रवास हा खरोखरच सिंदबादच्या सफरीइतकाच विलक्षण आहे. 3 नोव्हेंबर 1980 ला निघालेले जहाज 1 जुलैला 1981 ला चीनला पोहचले. ‘द सिंदबाद व्हॉयेज’ हे प्रवासवृत्तावर लिहिलेले टिम सेव्हरिनचे पुस्तक 1982 मध्ये प्रसिध्द झाले. ते मोठ्या आकाराचे व 20 पानांचे आहे. त्याचा संक्षिप्त अनुवाद म्हणजे हा पहिला लेख आहे. त्यानंतरचा लेख चिंपाझींचा अभ्यास करून पीएच.डी मिळवलेल्या जेन गुडाल बद्दल आहे. पण तिने पुढे ह्युगो ह्या छायाचित्रकाराशी लग्न केल्यावर दोघांनी मिळून टांझानियातील गोरोंगारो इथे राहून रानकुत्री, तरस, कोल्ही यांचा अभ्यास केला. त्यावर ‘इनोसंट किलर्स’ हे पुस्तक लिहिले त्याची ओळख ह्या लेखातून करून दिली आहे. त्यांनी बरोबर आपला नऊ महिन्यांचा मुलगा नेला होता. हे वाचताना आपल्याच छातीत धडधडायला लागते. दोघांनी केलेले निरिक्षण, न कंटाळता तासनतास बारकाईने पहाण्यात घालवलेले दिवस हे वाचताना तर थक्कच व्हायला होते. इतक्या लहान मुलाला सोबत घॆऊन जंगलात राह्यचे हे सुध्दा आपल्या सारख्यांना किती कठीण वाटते मग अशा कोणत्या प्रेरणांमुळे असे साहस करावेसे वाटते हे कळत नाही. पुढचा लेख ‘हरिण पारधी’ नावाचा असून तो फर्ले मोवॅट बद्दल आहे. त्याने उत्तरध्रुवाकडील ओसाड प्रदेशात केलेला प्रवास ही एक अदभूत वाटावी अशी कथा आहे. मूळ पुस्तक 1952 मधले आहे. 1935 मध्ये फर्ले जेव्हा पंधरा वर्षांचा होता तेव्हा आपल्या काका बरोबर त्याने आर्क्टिकचा पहिला प्रवास केला होता. तेव्हा त्याने रेल्वेने जाताना अर्धामैल रुंदी असलेला आणि सुमारे तासभर संथ गतीने रेल्वे रूळ ओलांडून पलिकडे जाणारा कॅरिबू हरिणांचा कळप पाहिला. त्याची आठवण त्याच्या मनातून कधीच पुसली गेली नाही. पण त्यानंतर 1946 मध्ये सक्तीने सैनिक म्हणून महायुध्दात सामिल व्हावे लागले, त्यामध्ये भयंकर संहार पाहिल्यावर युध्द संपल्यावर आता कुठेतरी शांत ठिकाणी जावे म्हणून तो परत 1947 मध्ये अगदी जुजबी तयारी करून हडसन बे च्या किनार्‍यावरच्या चर्चील बंदरावर रेल्वेने गेला. नंतर तिथून तो बॅरन्स येथे संशोधनासाठी गेला. अत्यंत प्रतिकूल परिस्थित तो तिथे काही काळ राहून एस्किमो लोकांचा इतिहास शिकला,त्यांची भाषा शिकला, त्यांच्या देवदेवता त्यांच्या ष्रध्दा , सुख-दुःख, त्यांच्या समस्या याबद्दल त्याने आपल्या पुस्तकात अतिशय प्रभावी वर्णन केले आहे. ते पुस्तक म्हणजे The country of the people of the deer. पुस्तकाविषयी माडगूळकरांनी अतिशय रसाळ भाषेत, प्रेमाने लिहिले आहे. खरंतर यावर आपण ही ते मूळ पुस्तकच वाचलं पाहिजे अगदीच शक्य नसेल तर निदान व्यंकटेश माडगूळकारांनी सविस्तरपणे करून दिलेला हा परिचय तरी वाचलाच पाहिजे. ह्याच फर्ले मोवॅट बद्दल अजून दोन दिवसांनी आपण परत वाचणार आहोत. ‘हत्तींच्या कळपात’ ह्या लेखात ओरिया या विलक्षण तरूणीची कहाणी आहे. ती आफ्रिकेतील जंगली हत्तींच्या कळपात चार-पाच वर्षे राहिली. टांझानियातील मन्यारा नॅशनल पार्कमध्ये जिथे 450 हत्ती, सिंह, मस्तवाल रानरेडे, म्हशी होत्या विषारी सर्प होते अशा ठिकाणी राहिली तिथेच जोडीदार मिळाला, ती आईही झाली. ह्या सगळ्या जगावेगळ्या अनुभवांचे चित्रण तिने आपल्या वाचकांसाठी केले आहे. तिचे अनुभव वाचता वाचताना आपल्या तोंडाचा विस्फारलेला ‘आ’ खरोखरच मिटत नाही. कशी ही जगावेगळी माणसे असतील!! दोन तीन महिन्याच्या लहान बाळाला पाठीला बांधून हिंडणारी, अनेक प्राणी सहजपणे पाळणारी, हत्तींबद्दल अतिशय प्रेम असणारी, त्यांच्यांशी मैत्री करणारी अशी तिची विलक्षण रुपे म्हणजे थक्क करणारी आहेत. हे जोडपे तिथे पाच वर्षे हत्ती सोबत राहिले. हत्तींचा सखॊल अभ्यास केला, शंभरहून अधिक हत्तींशी मैत्री केली. अनेक चित्तथरारक अनुभवांना सामोरे गेले. वाचताना तो थरार आपल्याला केवळ शब्दांतून ही जाणवतो. जिम कॉर्बेट् या धाडशी शिकार्‍यावर माडगूळकरांनी लिहिलेला लेख तर अप्रतिम आहे. जिम कॉर्बेट् च्या पुस्तकातून म्हणजे मॅन इटर्स ऑफ कुमाऊं, मॅन इटींग लेपर्ड ऑफ रुद्रप्रयाग, माय इंडीया अशा अनेक पुस्तकातून आपल्याला त्याचा परिचय तर झालेला आहेच. जिम कॉर्बेट् हा निष्णात शिकारी असूनही सहृदय होता. शेवटपर्यंत तो एकटाच राहिला, तो कधीच पोशाखी बनला नाही, तो अक्षरशः आदिवासींसारखेच आयुष्य जगला. अतिशय काटक असलेला जिम निरिक्षण करण्यात निष्णात होता, तो जंगलात असताना कोणत्याही डबक्यातील पाणी न शंका बाळगता पीत असे. लेखक म्हणून जागतिक कीर्ती मिळवून दिलेली त्याची पुस्तके त्याने केवळ स्मरणावर लिहिली आहेत. त्याने कधीच त्याच्यासाठी डायरी ठेवून त्याच्या नोंदी केल्या नाहीत. आपल्या हयातीत त्याने एकूण पंचेचाळीस नरभक्षक वाघ मारल्याची नोंद आहे. कुमाऊ आणि गढवाल इथल्य़ा लाखो लोकांची त्याने मरणाच्या भयानक भीतीपासून सुटका केली. पण असे असले तरी जंगलाला आग लावणे, पाण्यावर बसून शिकार करणे, कारण नसताना जनावर मारणे या गोष्टीचा त्याला अतिशय राग होता. तो शिकारी असला तरीही निसर्गाचा समतोल बिघडणार नाही इतकीच शिकार करणारा, नियम पाळणारा शिकारी होता. शाळा, कॉलेज, हॉस्पिटल अशा ठिकाणी तो जंगलावर व्याख्याने देत असे. त्यामध्ये तो जंगलातील जनावरे कोणता आवाज काढून एकमेकांशी बोलतात, वाघ उठला की पाखरं कसे इशारे देतात ह्याचे प्रात्यक्षिक तो दाखवे. वाघ झाडाझुडूपात दिसेनासा होताना त्याचे आवाज कसे बदलत जातात हे तो दाखवत असे. पण व्याख्यानाच्या शॆवटी वने, आणि त्यातील जीव यांचा संभाळ करणे आपल्या सगळ्याच्या हिताचे आहे हे तो आवर्जून सांगत असे. तराईतील प्राण्यांची, पक्ष्यांची छायाचित्रे त्याने काढली आहेत. तोंडाने आवाज काढून वाघाला जवळ बोलावायचे विलक्षण कसब त्याच्याकडॆ होते. 1955 मध्ये प्रसिध्द झालेले ‘ट्री टॉप्स’ हे त्याचे शेवटचे पुस्तक. पुस्तकाच्या शेवटी पक्षीतज्ञ डॉ. सलीम अली आणि मारूती चितमपल्ली यांच्या वरचे दोन छोटे लेख आहेत. सगळेच लेख आपल्याला भारावून टाकणारे. कोणत्या मूशीतून अशी माणसे जन्माला येत असतील. अशी कोणती प्रेरणा असेल की ज्यामुळे ती असे आपल्या दृष्टीने वेडे साहस करायला धजत असतात, आपल्या सारख्यांना हे कळणं ही कठीण आहे आणि जरी कळले तरी आपली रोजची रुळलेली वाट सोडून आपण अशा अनवट वाटांवर जायला तयार तरी होऊ का? असे अनेक प्रश्न आपल्या मनात नक्कीच तयार होतात हीच त्या पुस्तकाची ताकद आहे असे मला वाटते. ...Read more

MAHASAMRAT ZANZAVAT
MAHASAMRAT ZANZAVAT by VISHWAS PATIL Rating Star
वाचक

🚩शिवजयंतीच्या हार्दिक हार्दिक शुभेच्छा🚩 महासम्राट या सिरीज मधील खंड पहिला झंजावात आज वाचून पूर्ण झाला. विश्वास पाटील यांचे संभाजी वाचले होते तेव्हा मला वाटून गेले होते की याच लेखकांनी शिवरायांबद्दल पण लिहिले पाहिजे. मध्यंतरी ही जेव्हा बातमी कळली तव्हा खूप आनंद झाला. छत्रपती शिवरायांवरील अशा मालिकेची मराठीत नितांत आवश्यकता होतीच. पुस्तक सुरू होते ते थोरले महाराज शहाजीराजे यांच्या घोडदौडीपासून. अधे-मध्ये भोसले परिवाराचा इतिहास सुद्धा अनुभवायला मिळतो. दख्खन मध्ये वावरत असणाऱ्या जुलमी परकीय सत्ता त्यांनी ,माजवलेला हल्लकल्लोळ शहाजी महाराज यांची धावपळ येणारे कठीण प्रसंग यानंतर वाचक प्रवेश करतो तो छत्रपती शिवरायांच्या आयुष्यात. प्रतिकूल परिस्थितीत झालेला जन्म बंगलोर मधील दिवस पुण्यातील दिवस स्वराज्य स्थापना लोकप्रशासन. उत्तम करव्यवस्था सैनिकांचे प्रशिक्षण या बाबी हायलाईट केलेल्या आहेतच शिवाय पाठ्यपुस्तकातून वगळलेले अनेक प्रसंग संदर्भ या पुस्तकात वाचायला मिळतात पुरंदर बद्दलचे वेगळे संदर्भ त्यांचे महत्त्व जावळीचे प्रकरण आणि पुस्तकाचा शेवट होतो तो अफजलखानाचा वध या प्रकरणाशी. यानंतर आता याच सिरीजचा दुसरा खंड Rankhaindal वाचणार आहे. ऐतिहासिक पात्रे त्यांचे वर्णन आजूबाजूचा परिसर आणि घटना लेखकांनी जिवंत केल्या आहेत. त्यामुळे इतिहासाचा रियल आस्वाद घ्यायची संधी मिळते ...Read more