* Front & back cover images are for illustration purposes only and the price of book is sold separately.
  • Original Book Title: SHRIMAN YOGI
  • Availability : Available
  • ISBN : 9788177666403
  • Edition : 37
  • Weight : 0.00 gms
  • Pages : 1200
  • Language : MARATHI
  • Category : HISTORICAL
  • Available in Combos :RANJEET DESAI COMBO SET
Quantity
THIS IS A BIOGRAPHICAL NOVEL ON SHIVAJI MAHARAJ. THIS HISTORICAL NOVEL HAS CREATED HISTORY IN THE WORLD OF LITERATURE AND BOOKS. SHIVAJI MAHARAJ IS THE MOST WORSHIPPED PERSON IN MAHARASHTRA. EVERY SINGLE HOUSEHOLD HERE KNOWS SHIVAJI. HE IS THE MOST RESPECTED AND WORSHIPPED CHARACTER. HE WAS A DREAM COME TRUE. SHIVAJI WAS BORN AS A HINDU BUT AT SUCH TIME WHEN HINDUISM WAS FORGOTTEN BY THE HINDUS. IN HIS NOVEL RANJIT DESAI PICTURES SHIVAJI FROM HIS BIRTH RATHER HE STARTS WITH THE DAYS PRIOR TO HIS BIRTH. BEFORE WRITING THIS NOVEL DESAI HAS SEARCHED HISTORY, HE HAS NOT LEFT ANY STONE UNTURNED WHILE DOING SO. WRITING ON SHIVAJI WAS A VERY DIFFICULT TASK. SHIVAJI HAD MANY QUALITIES AND THE LAST 34 CENTURIES HAVE CHANGED PEOPLE`S VIEW ABOUT HIM. THEY HAVE BECOME MORE POSSESSIVE ABOUT HIM ADDING UNNECESSARILY, AND UNTRUTHFULLY TO HIS QUALITIES CONSIDERING HIM A GOD. ON THIS BACKGROUND IT WAS VERY DIFFICULT TO PORTRAY SHIVAJI AS PERFECT AS POSSIBLE DESAI HAD REALISED HIS RESPONSIBLITY. HE HAS PICTURED SHIVAJI METACULOUSLY IN THIS NOVEL. RELIGIOUS BUT NOT SUPERSTITIOUS, STRICT BUT NOT WICKED, ADVENTUROUS BUT NOT IMPETUOUS, PRACTICAL BUT NOT AIMLESS, REALISTIC, VISIONARY BUT NOT DREAMY. GRACEFUL BUT NOT PRODIGAL. DESAI HAS SUCCEEDED IN HIGHLIGHTING SHIVAJI`S HUMAN NATURE. HIS BASE WAS THAT OF A HUMAN. HE VALUED ALL, RESPECTED EVERY RELIGION. HE WAS AN EXPERT COMMANDER. HE AWAKENED THE LOVE FOR MOTHERLAND IN THE SLEEPING MIND, OF PEOPLE. HE IGNITED THEIR CONFIDENCE. WHILE DESCRIBING THIS, DESAI HAS BROUGHT MANY OF SHIVAJI`S QUALITIES INTO LIMELIGHT. SHIVAJI WAS A NOBLE KING BUT HE WAS A NOBLEMAN. HE ALSO HAD HIS OWN SUFFEREINGS. HE LOST MANY, BUT HIS FIRST PREFERENCE WAS HIS MOTHERLAND. AS WE GO ON READING WE GET INVOLVED IN THE BOOK SO MUCH THAT WE LIVE EACH MOMENT AND WHEN DESAI ENDS THE NOVEL WE FEEL THAT "WE` HAVE LOST SHIVAJI.
श्रीमान योगी रणजीत देसाई शिवाजी महाराजांच्या जीवनावरील प्रसिध्द ऐतिहासिक कादंबरी.

No Records Found
Original LanguageTranslated LanguageTranslated ByWebsite
MARATHIHINDIRADHAKRISHNA PRAKASHAN https://www.rajkamalprakashan.com/index.php/radha/shreeman-yogi-1770
MARATHIENGLISHHARPERCOLLINS INDIA https://harpercollins.co.in/product/shivaji/
Keywords
#8 APRIL # SWAMI # SHRIMAN YOGI # RADHEYA # MAZA GAON # ABHOGI # BARI # PRATIKSHA # SAMIDHA # PAVANKHIND # LAKSHYAVEDH # SHEKARA # MORPANKHI SAVALYA # SANKET # ASHADH # MADHUMATEE # MEKH MOGARI # KATAL # ROOPMAHAL # MEGH # PRAPAT # VAISHAKH # KAMODINI # GANDHALI # BABULMORA # AALEKH # KANCHANMRUG # SHRIMANYOGI (NATAK)# SANGEET TANSEN (NATAK)# SAVALI UNHACHI (NATAK)# HE BANDH RESHMACHE (NATAK)# PANKH JAHALE VAIRI (NATAK)# DHAN APURE (NATAK)# RAMSHASTRI (NATAK)# LOKNAYAK (NATAK)# SWAMI (NATAK)# VAARSA (NATAK)# TUZI VAT VEGALI (NATAK)# PANGULGADA (NATAK)# GARUDZEP (NATAK)# SNEHADHARA (NATAK)# (NATAK)# SANCHIT (NATAK) #८ एप्रिल #स्वामी (राज्य पुरस्कार १९६२,ह.ना. आपटे पुरस्कार १९६३) #साहित्य अकादमी पुरस्कार १९६४) #श्रीमान योगी #राजा रविवर्मा #राधेय #माझा गाव #अभोगी #बारी #प्रतिक्षा #समिधा #पावनखिंड #लक्ष्यवेध #शेकरा #मोरपंखी सावल्या #संकेत #आषाढ #मधुमती #मेख मोगरी #कातळ #रुपमहाल #रुपमहाल #मेघ #प्रपात #वैशाख #कमोदिनी #गंधाली #बाबुलमोरा #आलेख #कांचनमृग #श्रीमानयोगी-नाटक #संगीत तानसेन-नाटक #सावली उन्हाची –नाटक #हे बंध रेशमाचे –नाटक #पंख जाहले वैरी –नाटक #रामशास्त्री –नाटक #धन अपुरे –नाटक #लोकनायक –नाटक #स्वामी –नाटक #वारसा –नाटक #तुझी वाट वेगळी –नाटक #पांगुळगाडा –नाटक #पांगुळगाडा –नाटक #गरुडझेप –नाटक #स्नेहधारा –नाटक #संचित -नाटक
Customer Reviews
  • Rating StarSunil Shirvadkar

    सुनील शिरवाडकर. ९४२३९६८३०८. "श्रीमान योगी" आज १ फेब्रुवारी. रणजीत देसाई लिखित `श्रीमान योगी` या कादंबरीच्या प्रकाशनास ५० वर्षे पुर्ण झाली. तत्कालीन मंत्री बाळासाहेब देसाई यांच्या विनंतीला मान देऊन रणजित देसाई यांनी या शिवचरित्रास हात घातला. शिाजी महाराजांची जीवनकथा लिहिण्यासाठी चरित्र की कादंबरी.. असे दोन पर्याय त्यांच्यासमोर होते. पण त्यांनी जाणिवपूर्वक कादंबरी हा फॉर्म निवडला. चरित्र लिहीताना तेथे कल्पना विलासाचे स्वातंत्र्य नसते.प्रत्येक बाब पुराव्यानिशी सादर करावी लागते. रणजित देसाई यांनी सुरुवातीलाच स्पष्ट केले होते की ते या शिवकथेत इतिहास, दंतकथा, आख्यायिका हे सर्व काही वापरणार. कादंबरीचे लेखन करताना त्यांनी जी पुस्तके अभ्यासली त्यांची यादी कादंबरीच्या शेवट दिली आहे. त्यात मराठीतील बहुतेक सर्व ऐतिहासिक पुस्तके..बखरी.. चरित्र.. पोथ्या तर आहेतच पण विविध शब्दकोश आहेत.. चरकसंहिता आहे.. कौटील्याचे अर्थशास्त्र आहे..२५-३० इंग्रजी ग्रंथ आहेत. म्हणजेच साधारण दीडशे ग्रंथ त्यांनी डोळ्याखालुन घातले. तत्कालीन भौगोलिक परिस्थिती डोळ्यासमोर उभी रहाण्यासाठी त्यांनी शिवकालीन गड कोटांना म्हणजे शिवनेरी, राजगड, रायगड, पन्हाळा यांना भेटी तर दिल्याच..पण अनेक तिर्थक्षेत्रे,विजापूर, गोवळकोंडा, आग्रा या सारख्या राजधानी च्या शहरांना देखील भेटी दिल्या. शिवाजी महाराजांच्या म्रुत्यु बद्दल अनेक प्रवाद आहेत. त्याकाळातील वैद्यकीय माहिती जाणून घेण्यासाठी त्यांना नांदेडचे वैद्यराज काशिनाथराव बोर्डे यांनी मदत केली. ढाल तलवार बद्दल तर सर्वांना माहिती असतेच पण इतर काही शस्त्रे.. दांडपट्टा,विटा, बोथाटी ही शस्त्रे नेमकी कशी वापरतात ह्या साठि त्यांना कोल्हापूरच्या महाकाली तालमीमधील लोकांनी प्रात्यक्षिके दाखवली. कादंबरीचे लेखन चालू असताना त्यांना नरहर कुरुंदकरांनी काही मार्गदर्शक सुचना करणारे प्रदिर्घ पत्र पाठवले. हे पत्र म्हणजे शिवकालीन परीस्थितीचा घेतलेला सविस्तर आढावाच आहे. हे पत्र म्हणजेच "श्रीमान योगी" ची २५ पानी प्रस्तावना.श्रीमान योगी एवढीच वाचनीय असलेली ही प्रस्तावना त्या कालखंडाचा अभ्यास करणार्यांसाठी खुपच उपयुक्त आहे.त्यात कुरुंदकरांनी कौटिल्याच्या राजनीतीवर सविस्तर चर्चा केली आहे आणि हे दाखवून दिले की शिवाजीने राज्यकारभार करताना तिचेच पालन केले आहे. कादंबरीच्या सुरुवातीला रणजित देसाई शिवाजीचे मोठेपण थोडक्यात अधोरेखित करतात. त्यात ते म्हणतात.. "इतिहास वाचत असताना त्यात दिसणारे शिवाजीचे रुप पाहून थक्क व्हायला होते. इतका अष्टपैलू, अष्टावधानी,संपूर्ण पुरुष माझ्या नजरेत नाही. आदर्श राज्यकर्ता,थोर सेनानी, प्रजादक्ष,धर्माभिमानी, चारीत्र्यसंपन्न जाणता राजा जगाच्या इतिहासात दुसरा सापडणे कठीण.प्रजेचे ऐहिक कल्याण करण्याची जबाबदारी राजावर असते हे तो कधीच विसरला नाही. पण त्यासाठी त्याने प्रजेवर नवीन कर लादले नाही. मी शत्रुशी शत्रू म्हणून वागलो..मित्रांना दगा दिल्याचे दाखवा असे त्याचे आव्हान होते. नवे किल्ले बांधणे, वीरांचे कौतुक, आणि पंडितांचा सन्मान या सर्व बाबतीत दक्ष असणारा शिवाजी इतिहासात ठायी ठायी आपणास दिसतो. आणि एवढे करुनही त्याचे रुप एकाकीच भासते. असामान्य गोष्टी साध्य करुनही त्याची सुखदुःखे सामान्य माणसाचीच राहिली. ती त्याला एकट्यालाच भोगावी लागली." आणि रणजीत देसाई यांनी शिवाजी महाराजांचे चरित्र लिहिताना हेच त्याचे माणुसपण रेखाटले आणि यामुळे ते मनाला अधिक भावते.आणि म्हणूनच पन्नास वर्षांनंतर सुध्दा तिची वाचक प्रियता जराही कमी झाली नाहीये..ती केवळ एक कादंबरी न राहता तिला एका ग्रंथाचे मोल प्राप्त झाले आहे. ...Read more

  • Rating StarShubham Kavita Sayali Sawant

    या पुस्तकाला तोड नाही एकदा वाचायला सुरुवात केली की संपल्यशिवाय ठेवू वाटत नाही, पुस्तकातील एक एक प्रसंग वाचताना अंगावर काटे येतात

  • Rating StarShubham Kavita Sayali Sawant

    या पुस्तकाला तोड नाही एकदा वाचायला सुरुवात केली की संपल्यशिवाय ठेवू वाटत नाही, पुस्तकातील एक एक प्रसंग वाचताना अंगावर काटे येतात

  • Rating StarAaditya Patil

    खरंतर छत्रपती शिवाजी महाराज हा मराठी वाचकांचा आणि लेखकांचा आवडीचा विषय . मराठी साहित्यात अनेक लेखकांनी शिवचरित्र वाचकांपुढे सादर केले.स्मरणात राहावे असे बाबासाहेब पुरंदरे, गजानन मेहेंदळे, वा.सी. बेंद्रे अशा लेखकांनंतर प्रसिद्ध लेखक ` स्वामी ` कार रणजत देसाई ह्यांनी अतिशय प्रेरणादायी कादंबरी स्वरूप शिवचरित्र वाचकांपुढे ठेवले. छत्रपती शिवराय हे महाराष्ट्रासाठी आदरयुक्त तेवढंच लाडकं व्यक्तिमत्व. शिवरायांचा जीवन काळ अगदी नजरेसमोर उभे राहील अशी कादंबरी लिहली आहे. आपल्या लेखन शैलीने प्रत्येक प्रसंग जिवंत करण्याची प्रतिभा लेखकांमध्ये आहे. त्यावर नरहर कुरुंदकर ह्यांची प्रस्तावना म्हणजे सोने पे सुहागा म्हणता येईल. रणजित देसाई ह्यांनी जेव्हा ह्या कादंबरीला हात घालण्याची इच्छा व्यक्त केली तेव्हा नरहर कुरुंदकरांनी मार्गदर्शक पर सूचना देणारे पत्र प्रस्तावना म्हणून दिली आहे. कादंबरी बद्दल बोलायचं झालं तर ११००+ पानांची ही कादंबरी वाचकास जागीच खिळवून ठेवते. शिवचरित्रातील घटना माहीत नाही असे किमान महाराष्ट्रात तरी कोणी सापडणार नाही. सर्व घटना, घटनाक्रम माहीत असताना सुद्धा कादंबरी मनाला अनामिक हुरहूर लावून ठेवते. गोष्ट सुरू होते ती भोसले आणि जाधव ह्यांच्या वैरापासून. त्यानंतर लखुजी जाधवांचा मृत्यू,शिवरायांचा जन्म, शहाजीराजांचा दुसरा विवाह,शिवरायांचे बालपण हा काळ सरतो. नंतर जिजाऊ - शिवबाची बंगळूरास शहाजी राजांशी भेट , त्यातच शहाजीराजांनी शिवबाला दिलेली जहागीरदारी इथून सुरू होते शिवरायांची राजकीय कारकीर्द व स्वराज्य स्थापनेची वाटचाल. पुढे रोहिडेश्र्वर येथील शपथ, तोरणेची मोहीम, स्वराज्याचा शुभारंभ अशा दिशेने वाटचाल करत स्वराज्याची पायाभरणी करतात. शिवरायांच्या परक्रमाची चाहूल ऐकत निजामशाही व आदिलशाही धसका घेउन मातब्बर सरदारांना शिवरायांवर चालून पाठवतात. पुढे अफजल वध, पन्हाळ्याचा वेढा , घोडखिंडची लढाई , स्वराज्यावर चालून आलेले मिर्झाराजे जयसिंग, पुरंदरचा तह अशी यथोचित मांडणी लेखकांनी केली आहे. पुरांदराच्या तहाने ढासळलेले राज्य न डगमगता पुन्हा नव्या जोमाने उभे करणारे शिवराय मनाला भावतात. आग्र्याच्या कैदेत बादशहाच्या हातावर दिलेल्या तुरी, राजांचे अनेक गुण दर्शवतात. ह्या सर्व सुख दुःखाच्या काळात शिवरायांना अनेक लोकांची सोबत लाभली. शिवरायांना जन्मनारी माता जिजाऊ , घडविणारे दादाजी कोंडदेव , पत्नी सईबाई ह्यांचं मृत्यूही मनाला चटका लावून जातो. अनेक वीर स्वराज्य निर्मिण्यासाठी खर्ची पडले . राजे विशाळगडावर जोपर्यंत पोहचत नाही तोपर्यंत मृत्यूलाही उसंत न देणारे बाजीप्रभू देशपांडे, जेधे आणि ३०० बांदल सेना , राजांच्या कोंढाणा स्वराज्यात असावा ह्या. इच्छे खातर आपल्या मुलाचे लग्न बाजूला सारून मृत्यूला कवटाळणारे तान्हाजी , साल्हेर - मुल्हेरचा लढाईत पराक्रमाची शर्थ करणारे रामजी पांगेरा , पुरंदरच्या लढाईत धारातीर्थी पडलेले मुरारबाजी , अवघ्या साठ मावळ्या निशी पन्हाळा सर करणारे कोंडाजी फर्जंद, वेगाने शत्रूच्या गोटात दौडणारे प्रतापराव गुजर आणि सहा मराठी वीर ह्या आणि अशा हजारो मावळ्यांच्या रक्ताने न्हाऊन हे स्वराज स्थापन झाले. शूरता आणि राज्य कारभार ह्या दोन्ही गोष्टीत पारंगत असणारे पेशवे मोरोपंत पिंगळे, मुजुमदार, अनाजी दत्तो न्यायाधीश निराजीपंत , चिटणीस बाळाजी आवजी ह्यांची गुण स्वभाव सुद्धा तेवढ्याच प्रभावी पने लेखकांनी वाचकांसमोर मांडली आहे. आजारपणातील शिवरायांनी स्वतःशी केलेले संवाद तर अस्सल बावनकशी सोन आहे ह्या संवादासाठी लेखकांना कितीही पुरस्कार दिले तरी कमीच. कादंबरी वाचताना शिवरायांचे अनेक पैलू उलगडत जातात. अगदी लहान वयात खंडोजी बल्लाळ व त्याच्या भावांसोबत केलेलं राजकारण , शिवरायांची राजकारणी मुत्सद्दीपणा दर्शवतं . शिवरायांच्या सर्व धर्म समभाव चा सुद्धा प्रत्यय येतो. बजाजी निंबाळकर ह्यांचे धर्म पुनरागमन ह्यामुळे शिवरायांचे धर्मशास्त्रातील ज्ञान व आप्त स्वकियांबद्दल वाटणारा जिव्हाळा जाणवतो. संतश्रेष्ठ तुकोबा राया , समर्थ रामदास , काशी पंडित विद्वान गागाभट्ट ह्यांच्याशी असलेलं सख्य सुद्धा जवळून अनुभवायला मिळतं. अविरत कष्ट करण्याची तयारी , अफाट लोकसंग्रह, प्रजेबद्दल करुणा , उदंड आत्मविश्वास , कर्तव्य कठोरता, दूरदर्शी दृष्टी हे सर्व सामवलेले शिवराय हे एक युगपुरुष जाणवतात. त्यामुळे समर्थांनी केलेले शिवरायांचे वर्णन अगदीच अचूक वाटते : निश्र्चयाचा महामेरू | बहुत जनांसी आधारु | अखंड स्थितीचा निर्धारु | श्रीमंत योगी ||१|| परोपकरचीया राशी | उदंड घडती जयाशी | जयाचे गुण महत्वशी | तुळणा कैशी. ||२|| ...Read more

  • Read more reviews
Write Your Own Review
  • Default typing language is Marathi. To type in English press Ctrl+G key combination
Submit Review

Related Books

People Who Bought This Item Also Bought

Latest Reviews

AAVARAN
AAVARAN by DR. S. L. BHYRAPPA Rating Star
Sushant Choudhary

तनिश्क ची जाहीरात ..... व माझ वाचून संपलेल कन्नड लेखक डॉ. भैरप्पा लिखीत व उमा कुलकर्णी यांनी अनुवादित केलेली "अवरण" कादंबरी संपवली व fb वर व्यक्त व्हायचा मोह अवरला नाही......तनिश्क च्या जाहीरातीवर केलेली टिका....पुरोगाम्यांना जिव्हारी लागत असेल तर ... अवरण वाचा मग react व्हा..... कधि कधि इतिहास पण वाचला पाहीजे व समजुन पण घेतला पाहीजे.... कादंबरीची नायिका "लक्ष्मी" उर्फ रझिया, तिचा नवरा "आमिर", दोघांचा धर्माच्या चालिरीती चे सिंमोलंघन करुन (लक्ष्मी ने बरका) लग्न केले.... लक्ष्मी चे वडील "अप्पाजी", त्यांची एकुलती एक कन्या.... आप्पाच्या तथाकथित बुरसटलेल्या विंचाराचा चक्का चूर करुन विवाह.... कादंबरीचा काळ १९९० नंतरचा विशेषतः बाबरी पाडल्याच्या पार्श्वभूमीवर केंद्राने सामाजिक सलोखा तयार करणे साठी अमीर वर Documentary बनवन्याचे काम सोपलेले असते....script लिहन्याचे काय रझियाचे.....पण हंपी चे भग्न अवशेश पाहून तिला अस्वस्थ होते व सत्याच्या शोधात जाते.... आप्पाजी वारतात त्यांचे तीस वर्षे कसलेही संबंध राहत नाहीत पण ती त्यांचे काही विधी करते व आप्पा नी जमा केलेली ग्रंथ संपदा अभ्यासते. बाबर, अकबर, हुमांयू, शहाजहान व औरंगजेबा.... मंदीरांचा झालेला विनाश व सरकारने चालवलेले इतिहास बदलाचे कारस्थान यांची संदर्भासाठी केलेली एकत्र गुंफण कादंबरीची परिणामकारकता वाढवते. एखाद्या ऐतिहासिक पात्राचे उद्दातीकरन कस केले जाते याचे मुर्तीमंत उदाहरण म्हणजे म्हैसूर चा टिपू सुलतान त्याला राष्ट्र अभिमानी दाखवताना त्याने केलेल्या हिंदू समाजाच्या कत्तली तसेच त्याने हिंदुस्थानाला काफीरां (हिंदू ) पासून मुक्त करण्यासाठी अफगाणी सुलतानांना पाठवलेली आमंत्रण ह्याचा कुठेही उल्लेख नसने. ह्याचा संदर्भ देऊन केलेले लिखान अगदी मन सुन्न करुन सोडते..... संपूर्ण हिंदुस्थानचा समृद्ध धार्मिक, सांस्कृतिक वारसा, ज्ञानकेंद्रे आणि त्याचा चौदाव्या व त्या पुढील शतकापासून बाहेरील आक्रमकांकडून झालेला विध्वंस हा कादंबरीचा मुख्य गाभा आहे. धर्माच्या मागासलेल्या रुढी, परंपरा, दुराभिमान, अशिक्षित मनोवृत्ती आणि जीवनपद्धती, असहिष्णुता यावर नायिकेच्या तर्फे लेखक प्रहार करतात. तत्कालीन राजकारण, समृद्ध आणि सहिष्णु परंपरेचा स्वार्थासाठी इतिहास बदलण्याचा समकालीन पुरोगामी आणि बुद्धिवादी लोकांचा अट्टाहास, त्यासाठी झालेली एकजूट, वाचकांना चीड आणल्याशिवाय रहात नाही.पुरोगामी व सेक्युलर वद्यांच्या सनसनित चपराक, वर्षानुवर्षे चांगले दडपण्यासाठी चाललेले, जनकल्याणाचे सोनेरी आवरण घातलेले कपटी कारस्थान वाचकांसमोर उघड होते. बुद्धिवादी, सेक्युलर म्हणवणाऱ्या लोकांचा मुखवटा टराटरा फाडते. लेखकाने प्रत्येक गोष्टीची केलेली मांडणी हि संदर्भ घेऊन केलेली तसेच कादंबरी चे लिखान पूर्णतः सत्य संदर्भावर आधारलेली आहे. संदर्भ ग्रंथांची यादी कादंबरीत लेखकाने समाविष्ट केली आहे त्यामुळे कादंबरीला वास्तवाचा भक्कम आधार आहे. संदर्भ ग्रंथ वाचल्यावर तिची झालेली अवस्था व जगाला दाखवन्या साठी मुद्दाम हुन केलेले प्रयत्न ह्यात फार अंतर असते हे दाखवून देनारी कादंबरी. डॉ. भैरप्पा यांचे वाचलेले हे चौथे पुस्तक..... पर्व, सार्थ, तडा व अवरण.... प्रतेक पालकाने (विशेष करुन मुलींच्या पालकाने) अवश्य वाचावी अशी कादंबरी.... ॲड. सुशांत चौधरी, उच्च न्यायालय औरंगाबाद. ...Read more

PARVA
PARVA by DR. S. L. BHYRAPPA Rating Star
Mahesh Naik

वाचन प्रेरणा दिवसाच्या निमित्ताने..... पर्व - डॉ एस एल भैरप्पा / मराठी भावानुवाद - डॉ सौ उमा कुलकर्णी..... वास्तववादाने महाभारतातील अनेक कोडी सोडवणारी कादंबरी. लहानपणापासून मी महाभारत अनेकदा वाचलंय , कधी गोष्टीरूपात तर कधी कादंबरी स्वरूपात. य प्रत्येक वाचनात महाभारता बद्दलचं गूढ वाढतच गेलं व नंतर हळूहळू ते वाढलं कि महाभारत हे वास्तववादी न वाटता एक रचित काल्पनिक कथानक वाटू लागलं व याला कारणीभूत होत्या उदात्तीकरण केलेल्या काही घटना. मृत्युंजय वाचताना कर्ण आवडला तर युगंधर वाचताना कृष्ण मोहवून गेला. अर्जुनादी पांडवांनी पण मनात चांगलंच घर केलं.इतक्या पिढ्यांचं इतकं सुसंगत वर्णन एखादा कथाकार कसं रचू हेही कळत नव्हतं पण बऱ्याचश्या अवास्तव वाटणाऱ्या घटना सत्यतेची ग्वाही देऊ शकत नव्हत्या. पण डॉ एस एल भैरप्पा यांचं डॉ सौ उमा कुलकर्णी यांनी अनुवादित केलेलं पर्व हे पुस्तक हातात पडलं व अनेक गोष्टींचा सहज उलगडा झाला आणि महाभारत खरं असावं कि खोटं? हे द्वंद्व देखील संपलं. कौरव पांडवांच्या जन्माच्या गुढापासूनचे अनेक प्रश्न होते, मंत्राने कर्णाचा व इतर पांडवांचा जन्म झाला याचं स्पष्टीकरण कसं असेल ? समाज स्वीकारार्ह मुलं पंडुराजा सोबत असताना कशी झाली असतील? एवढे १०० कौरवांना गांधारीने कसा जन्म दिला असेल ? चिरंजीवी भीष्म काय वयाचे असतील ? ते रणात शर शय्येवर झोपले म्हणजे नक्की काय ?आंधळ्या धृतराष्ट्राचा विवाह गांधारीशी का व कसा झाला असेल ? भैरप्पांनी हे समजावताना समाजप्रथांचे साधार प्रमाण असे दिले आहेत कि आपल्याला सहज पटतं. भीष्म जन्म समजण्यासाठी आपल्याला शंतनू व गंगा नदी यांच्यामधला विवाह व त्याच देवत्व आणि शापित्व असं बराच काही समजावं लागतं. भैरप्पांनी मात्र ते सहजपणे मानवी स्वभावात व जमातींच्या चालीरीतींच्या चौकटीत बंदिस्त केलं आहे व असं घडणं शक्य आहे व तेदेखील गंगेच्या आधीच्या सात पुत्रांना न मारता , हे आपण मान्य करतो. द्यूतसभेतील द्रौपदी वस्रहरणाचा प्रसंगच घ्या ना. सर्व कथानकं कृष्णाला देवत्व बहाल करत असताना भैरप्पा मात्र मानवी चौकटीत द्रौपदीच्या भर सभेतील कृष्ण सामर्थ्याच्या धमकीने हा प्रश्न चुटकीसरशी सोडवतात. असा कोणताही प्रसंग असो, तुम्हाला याच मातीच्या पावलात त्याचं उत्तर नक्कीच मिळेल व खात्री पटेल कि अशा घटना घडली कशा असतील. संजयने धृतराष्ट्राला युद्ध प्रसंग कसे सांगितले असतील? भीमाने हिडिंबा , बकासुर अशा राक्षसांचा सामना कसा केला असेल? अर्जुन नागलोकात , देवलोकात म्हणजे नक्की कोठे गेला असेल? तो देवराज इंद्राला असा भेटला असेल?…. या सर्व प्रश्नांना केवळ आपल्याला समाधानकारक उत्तरेच मिळतात असे नाही तर आपणही त्या पद्धतीचा विचार करायला उद्युक्त होतो हेच या पुस्तकाचे मोठे यश आहे. ज्यांनी महाभारत वाचलंय त्यांनी तर पर्व वाचायलाच हवी. १९९१ मध्ये मराठीत डॉ सौ उमा कुलकर्णी यांनी अनुवादित केलेलं हे पुस्तक माझ्या खूपच उशिरा म्हणजे गेल्यावर्षी हातात पडलं. हल्लीच मी ते दुसऱ्यांदा वाचायला घेतलं. मूळ कन्नड पुस्तक तर १९७९ सालचं आहे. यात भैरप्पांची प्रचन्ड भटकंती व मेहनत आहे यामुळेच एका महाकाव्याचे सहज सोपे सादरीकरण करणारे ते आधुनिक व्यास महर्षींच ठरतात ...Read more